fbpx
วิกิพีเดีย

ภาษาไทย

ลิงก์ข้ามภาษาในบทความนี้ มีไว้ให้ผู้อ่านและผู้ร่วมแก้ไขบทความศึกษาเพิ่มเติมโดยสะดวก เนื่องจากวิกิพีเดียภาษาไทยยังไม่มีบทความดังกล่าว กระนั้น ควรรีบสร้างเป็นบทความโดยเร็วที่สุด
บทความนี้ยังต้องการเพิ่มแหล่งอ้างอิงเพื่อพิสูจน์ความถูกต้อง คุณสามารถพัฒนาบทความนี้ได้โดยเพิ่มแหล่งอ้างอิงตามสมควร เนื้อหาที่ขาดแหล่งอ้างอิงอาจถูกลบออก
บทความนี้อาจขยายความได้โดยการแปลบทความที่ตรงกันในภาษาอังกฤษ
คลิกที่ [ขยาย] เพื่อศึกษาแนวทางการแปล
  • คุณสามารถดูด้วยคอมพิวเตอร์จากบทความในภาษาอังกฤษ
  • เครื่องมือช่วยแปลอย่าง หรือ เป็นจุดเริ่มต้นที่ดีสำหรับการแปล อย่างไรก็ตาม ผู้แปลจะต้องตรวจสอบข้อผิดพลาดจากการแปลด้วยคอมพิวเตอร์และยืนยันว่าการแปลนั้นถูกต้อง เราขอปฏิเสธเนื้อหาที่คัดลอกจากเครื่องมือแปลที่ไม่มีการตรวจทานก่อนเผยแพร่
  • กรุณาอย่าแปลส่วนของข้อความที่ดูแล้วเชื่อถือไม่ได้หรือมีคุณภาพต่ำ ถ้าเป็นไปได้ โปรดช่วยยืนยันด้วยการตรวจสอบแหล่งอ้างอิงที่ปรากฏในบทความภาษานั้น ๆ
  • โปรดระบุไว้ในความย่อการแก้ไขว่าคุณแปลเนื้อหามาจากภาษาใด
  • คุณควรเพิ่มแม่แบบ {{Translated|en|Thai language}} ไว้ในหน้าพูดคุย
  • สำหรับคำแนะนำและแนวทางเพิ่มเติม โปรดศึกษาได้ที่ วิกิพีเดีย:การแปล

ภาษาไทย หรือ ภาษาไทยกลาง เป็นภาษาราชการและภาษาประจำชาติของประเทศไทย ภาษาไทยเป็นภาษาในกลุ่มภาษาไทซึ่งเป็นกลุ่มย่อยของตระกูลภาษาขร้า-ไท สันนิษฐานว่า ภาษาในตระกูลนี้มีถิ่นกำเนิดจากทางตอนใต้ของประเทศจีน และนักภาษาศาสตร์บางส่วนเสนอว่า ภาษาไทยน่าจะมีความเชื่อมโยงกับตระกูลภาษาออสโตร-เอเชียติก ตระกูลภาษาออสโตรนีเซียน และตระกูลภาษาจีน-ทิเบต

ภาษาไทย
ออกเสียง/pʰāːsǎːtʰāj/
ประเทศที่มีการพูดไทย
จำนวนผู้พูด20 ล้านคน (ภาษาแม่) (2543)
44 ล้านคน (ภาษาที่สอง) (พ.ศ. 2544)
ตระกูลภาษา
ระบบการเขียนอักษรไทย, อักษรเบรลล์ไทย
สถานภาพทางการ
ภาษาทางการไทย
อาเซียน
ภาษาชนกลุ่มน้อยที่รับรองในกัมพูชา (เกาะกง)
มาเลเซีย (เกอดะฮ์, กลันตัน)
พม่า (ตะนาวศรี)
ผู้วางระเบียบสำนักงานราชบัณฑิตยสภา
รหัสภาษา
ISO 639-1th
ISO 639-2tha
ISO 639-3tha
Linguasphere47-AAA-b

ภาษาไทยเป็นภาษาที่มีระดับเสียงของคำแน่นอนหรือวรรณยุกต์เช่นเดียวกับภาษาจีน และออกเสียงแยกคำต่อคำ

ภาษาไทยปรากฏครั้งแรกในพุทธศักราช 1826 โดยพ่อขุนรามคำแหง และปรากฏอย่างสากลและใช้ในงานของราชการ เมื่อวันที่ 31 มีนาคม พุทธศักราช 2476 ด้วยการก่อตั้งสำนักงานราชบัณฑิตยสภาขึ้น และปฏิรูปภาษาไทย พุทธศักราช 2485

เนื้อหา

ส่วนนี้ไม่มีการอ้างอิงจากเอกสารอ้างอิงหรือแหล่งข้อมูล โปรดช่วยพัฒนาส่วนนี้โดยเพิ่มแหล่งข้อมูลน่าเชื่อถือ เนื้อหาที่ไม่มีการอ้างอิงอาจถูกคัดค้านหรือนำออก

คำว่า ไทย หมายความว่า อิสรภาพ เสรีภาพ หรืออีกความหมายหนึ่งคือ ใหญ่ ยิ่งใหญ่ เพราะการจะเป็นอิสระได้จะต้องมีกำลังที่มากกว่า แข็งแกร่งกว่า เพื่อป้องกันการรุกรานจากข้าศึก คำนี้เป็นคำไทยแท้ที่เกิดจากการสร้างคำที่เรียก "การลากคำเข้าวัด" ซึ่งเป็นการลากความวิธีหนึ่ง ตามหลักคติชนวิทยา คนไทยเป็นชนชาติที่นับถือกันว่า ภาษาบาลี ซึ่งเป็นภาษาที่บันทึกพระธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้าเป็นภาษาอันศักดิ์สิทธิ์และเป็นมงคล เมื่อคนไทยต้องการตั้งชื่อประเทศว่า ไท ซึ่งเป็นคำไทยแท้ จึงเติมตัว เข้าไปข้างท้าย เพื่อให้มีลักษณะคล้ายคำในภาษาบาลี – สันสกฤตเพื่อความเป็นมงคลตามความเชื่อของตน ภาษาไทยจึงหมายถึงภาษาของชนชาติไทยผู้เป็นไทนั่นเอง

ภาษาไทยจัดอยู่ในกลุ่มภาษาไท (Tai languages) ภาษาหนึ่ง ซึ่งเป็นสาขาย่อยของตระกูลภาษาขร้า-ไท ภาษาไทยมีความสัมพันธ์อย่างใกล้ชิดกับภาษาในสาขาไทจะวันตกเฉียงใต้ภาษาอื่นๆ เช่น ภาษาลาว ภาษาผู้ไท ภาษาคำเมือง ภาษาไทใหญ่ เป็นต้น รวมถึงภาษาตระกูลไทอื่นๆ เช่น ภาษาจ้วง ภาษาเหมาหนาน ภาษาปู้อี ภาษาไหล ที่พูดโดยชนพื้นเมืองบริเวณไหหนาน กวางสี กวางตุ้ง กุ้ยโจว ตลอดจนยูนนาน ไปจนถึงเวียดนามตอนเหนือ ซึ่งสันนิษฐานว่าจุดกำเนิดของภาษาไทยน่าจะมาจากบริเวณดังกล่าว

ราวพุทธศตวรรษที่ 13-15 ได้มีการอพยพของผู้พูดภาษากลุ่มไทลงมาจากจีนตอนใต้ มายังเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยนำพาภาษากลุ่มไทลงมาด้วย ภาษาที่ชนกลุ่มไทกลุ่มนี้พูดได้รับการสืบสร้างเป็นภาษาไทตะวันตกเฉียงใต้ดั้งเดิม ซึ่งในเวลาต่อมาได้รับอิทธิพลจากภาษาตระกูลออสโตรเอเชียติก ที่พูดโดยชาวออสโตรเอเชียติก (มอญ-เขมร) และอยู่อาศัยในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้อยู่เดิม รวมถึงได้รับอิทธิพลจากภาษาทางวรรณกรรม คือ ภาษาสันสกฤต และ ภาษาบาลี จนพัฒนามาเป็นภาษาไทยในปัจจุบัน

ภาษาไทยเก่า

ส่วนนี้ไม่มีการอ้างอิงจากเอกสารอ้างอิงหรือแหล่งข้อมูล โปรดช่วยพัฒนาส่วนนี้โดยเพิ่มแหล่งข้อมูลน่าเชื่อถือ เนื้อหาที่ไม่มีการอ้างอิงอาจถูกคัดค้านหรือนำออก

ภาษาไทยในอดีตมีระบบเสียงที่แตกต่างไปจากภาษาไทยปัจจุบันอย่างชัดเจน ซึ่งมีประเด็นสำคัญต่อไปนี้

  • มีการแบ่งแยกระหว่างเสียงก้องและเสียงไม่ก้องในแทบทุกฐานกรณ์ และทุกๆ ลักษณะการเกิดเสียง (manner of articulation) นั่นคือ มีเสียงพยัญชนะ /b d d͡ʑ g/ ซึ่งแบ่งแยกจาก /p t t͡ɕ k/ อย่างชัดเจน รวมถึงมีการแบ่งแยกระหว่างเสียงนาสิกแบบก้องและแบบไม่ก้องด้วย (/m̥ n̥ ɲ̊ ŋ̊/ หรือ /ʰm ʰn ʰɲ ʰŋ/ กับ /m n ɲ ŋ/ →ตัวอย่าง1) รวมถึงเสียงเปิด (/ʍ l̥/ กับ /w l/) ซึ่งลักษณะดังกล่าวนี้ได้สูญหายไปในภาษาไทยปัจจุบัน
→ตัวอย่าง1
ไท-กะไดเก่า ไทยเก่า ไทยปัจจุบัน ลาวปัจจุบัน จ้วงใต้ปัจจุบัน จ้วงเหนือปัจจุบัน
ʰma: ʰma: หมา /ma:/ ໝາ /ma:/ ma /ma:/ ma /ma:/
ʰmi: ʰmi: หมี /mi:/ ໝີ /mi:/ mi /mi:/ mwi /mɯi/
ʰmu: ʰmu: หมู /mu:/ ໝູ /mu:/ mu /mu:/ mou /mou/
ʰnu: ʰnu: หนู /nu:/ ໜູ /nu:/ nu /nu:/ nou /nou/
ʰna: ʰna: หนา /na:/ ໜາ /na:/ na /na:/ na /na:/
ʰni: ʰni: หนี /ni:/ ໜີ /ni:/ ni /ni:/ nei /nei/
ʰɲa: ʰɲa: หญ้า /ja:/ ຫຍ້າ /ɲa:/ yaj /่ja:/ nywj /ɲɯ:/
ʰɲaɯ ʰɲaɯ ใหญ่ /jai/ ໃຫຍ່ /ɲai/ yawq /่jaɯ/ -
ʰŋɯ:ak ʰŋɯ:ak เหงือก /ŋɯ:ak/ ເຫງືອກ /ŋɯ:ak/ hwek /hɯ:ak/ hwek /hɯ:ak/
ʰŋo:k ʰŋo:k หงอก /ŋo:k/ ຫງອກ /ŋo:k/ hok /ho:k/ ngok /ŋo:k/
ʰŋa:i ʰŋa:i หงาย /ŋa:i/ ຫງາຍ /ŋa:i/ mai /ma:i/ ngai /ŋa:i/
  • มีเสียงกักเส้นเสียงนำมาก่อน (pre-glottalized) หรือเสียงกักเส้นเสียงลมเข้า (implosive) ได้แก่ /ʔb/, /ʔd/,/ʔj/ →ตัวอย่าง2
→ตัวอย่าง2
ไท-กะไดเก่า ไทยเก่า ไทยปัจจุบัน ลาวปัจจุบัน จ้วงใต้ปัจจุบัน จ้วงเหนือปัจจุบัน
ʔba: ʔba: บ่า /ba:/ ບ່າ /ba:/ mbaj /ba:/ mbaj /ʔba:/
ʔbɯ:a ʔbɯ:a เบื่อ /bɯ:a/ ເບື່ອ /bɯ:a/ mbwaq /bɯ:a/ mbwq /ʔbɯ:/
ʔbaɯ ʔbaɯ ใบ /bai/ ໃບ /bai/ mbaw /baɯ/ mbaw /ʔbaɯ/
ʔbau ʔbau เบา /bau/ ເບົາ /bau/ mbau /bau/ mbau /ʔbau/
ʔba:n ʔba:n บ้าน /ba:n/ ບ້ານ /ba:n/ mbanj /ba:n/ mbanj /ʔba:n/
ʔda: ʔda: ด่า /da:/ ດ່າ /da:/ ndaq /da:/ ndaq /ʔda:/
ʔdai ʔdai ได้ /dai/ ໄດ້ /dai/ ndaej /dai/ ndaej /ʔdai/
ʔda:u ʔda:u ดาว /da:u/ ດາວ /da:u/ ndau /da:u/ ndau /ʔda:u/
ʔdi: ʔdi: ดี /di:/ ດີ /di:/ ndei /dei/ ndei/ ʔdei/
ʔdaŋ ʔdaŋ ดัง /daŋ/ (จมุก) ດັງ ดัง /daŋ/ ndaeng /daŋ/ ndaeng/ʔdaŋ/
ʔja: ʔja: /ja:/ อย่า ຢ່າ /ja:/ yaq /ja:/ จบ,อย่านะ yaq /ja:/ จบ,อย่านะ
ʔju: ʔju: /ju:/ อยู่ ຢູ່ /ju:/ yuq /ju:/ youq /jou/
ʔja:k ʔja:k /ja:k/ อยาก ຢາກ /ja:k/ yag /ja:k/ หิว,อยาก yieg /jiek/ หิว,อยาก
ʔja:ŋ ʔja:ŋ /ja:ŋ/ อย่าง ຢ່າງ /ja:ŋ/ ywengz /jɯ:aŋ/ yiengz /jieŋ/
  • มีเสียงเสียดแทรกเพดานอ่อน (ฃ /x/ และ ฅ /ɣ/) ซึ่งต่างจากเสียงกักเพดานอ่อนอย่างชัดเจน (ข /kʰ/ และ ค /g/) →ตัวอย่าง3
→ตัวอย่าง3
ไท-กะไดเก่า ไทยเก่า ไทยปัจจุบัน ลาวปัจจุบัน จ้วงใต้ปัจจุบัน จ้วงเหนือปัจจุบัน
xo:n ฆ้อน /xo:n/ ค้อน /kho:n/ ຄ້ອນ /kho:n/ *honj /ho:n/ *ronj /ɣo:n/
xa: ฆ่า /xa:/ ฆ่า /kha:/ ຂ້າ /kha:/ kaj /kha/ haj /ha:/
ɣon ฅน /ɣon/ คน /khon/ ຄົນ /khon/ koenz /khən//khon/ vunz /wun/
ɣwa:m ฅวาม /ɣwa:m/ ความ /khwa:m/ ຄວາມ /khwa:m/ vamz /wa:m/ vamz /wa:m/
ɣam ฅำ /ɣam/ คำ /kham/ ຄຳ /kham/ kaemz /kham/ *gaemz /kam/
ɣa: ฅา /ɣa:/ หญ้าคา /kha/ ຄາ /kha/ haz /ha:/ raz /ɣa:/
ɣlam ฅ่ำ /ɣam/ ค่ำ /kham/ ຄ່ຳ /kham/ hamq /ham/ hamq /ham/
ɣɯn ฅืน /ɣɯn/ คืน /khɯn/ ຄືນ /khɯn/ hwn /hən/ hwn /hən/
ɣe:ŋ แฅ่ง /ɣe:ŋ/ แข้ง/khe:ŋ/ ແຄ່ງ /khe:ŋ/ hengh /he:ŋ/ rengh /ɣe:ŋ/
kʰwa ฃวา kʰwa ขวา /kʰwa ຂວາ kʰwa sva /sa//swa/ gva /kwa/
kʰo ฃอ /kʰo/ ขอ /kʰo/ ຂໍ /kʰo/ ho /ho/ ho /ho/
kʰo:ŋ ฃอง /kʰo:ŋ/ ของ /kʰo:ŋ/ ຂອງ /kʰo:ŋ/ kong /kʰo:ŋ/ *hoeng /hoŋ/
kʰra:ŋ ฃ้าง /kʰa:ŋ/ ข้าง /kʰa:ŋ/ ຂ້າງ /kʰa:ŋ/ hangj /ha:ŋ/ hangj /ha:ŋ/
kʰla:t ฃาด /kʰa:t/ ขาด /kʰa:t/ ຂາດ /kʰa:t/ kat /kʰa:t/ gat /ka:t/
kʰa:i ฃาย /kʰa:i/ ขาย /kʰa:i/ ຂາຍ /kʰa:i/ kai /kʰa:i/ gai /ka:i/
kʰəi เฃย /kʰəi/ เขย /kʰəi/ ເຂີຍ /kʰəi/ kwi /kʰəi/ gui /kui/
kʰlut ฃุ่ด /kʰut/ ขุด /kʰut/ ຂຸດ /kʰut/ hot /ho:t//kʰut/ gud /kut/
kʰun ฃุน /kʰun/ ขุน /kʰun/ (ให้อาหาร) ຂຸນ /kʰun/ kun /kʰun/ *gun/kun/
  • มีเสียงพยัญชนะ /ɲ/ ซึ่งเขียนแทนด้วย เสียงพยัญชนะนี้ได้สูญหายไปจากภาษาไทยปัจจุบัน โดยกลายเป็นเสียง [j] ซึ่งเป็นเสียงเดียวกันกับ →ตัวอย่าง4
→ตัวอย่าง4
ไท-กะไดเก่า ไทยเก่า ไทยปัจจุบัน ลาวปัจจุบัน จ้วงใต้ปัจจุบัน จ้วงเหนือปัจจุบัน
ɲi: ɲi:ญี่ (สอง) ญี่ /ji:/ (โบราณ), ยี่ ɲi: ຍີ່ yih /ji:/ (สอง) nyeih /ɲei/ (ngeih)
ʰɲa: ɲa: หญ้า /ja:/ ຫຍ້າ /ɲa:/ yaj /่ja:/ nywj /ɲa:/
ʰɲaɯ ɲaɯ ใหญ่ /jai/ ໃຫຍ່ /ɲai/ yawq /่jaɯ/ -
ʰɲiŋ ɲiŋ หญิง /jiŋ/ ຍິງ /ɲiŋ/ *ying /jiŋ/ nyingz /ɲiŋ/
ɲin ɲin ยิน /jin/ ຍິນ /ɲin/ yinz /jin/ nyi /ɲi/
ɲo:t ɲo:t ยอด /jo:t/ ຍອດ /ɲo:t/ yod /jo:t/ nyod /ɲo:t/
ɲuŋ ɲuŋ ยุง /juŋ/ ຍຸງ /ɲuŋ/ yungz /juŋ/ nyungz /ɲuŋ/
ɲu: ɲu: ญู ไม่มี ຍູ /ɲu:/ yuz /ju:/ (ฟางข้าว) nyouz /ɲou/ (ฟางข้าว)
ɲep ɲep เย็บ /jep/ ເຍັບ /ɲep/ yeb /jep/ nyib /ɲip/
  • มีวรรณยุกต์เพียงสามเสียงเท่านั้น ได้แก่ เสียงสามัญ เสียงเอก และเสียงโท (หรือเขียนแทนด้วย *A, *B และ *C ตามลำดับ) ในพยางค์เป็น (unchecked syllable) จะมีเสียงวรรณยุกต์ที่เป็นไปได้ 3 เสียง ส่วนพยางค์ตาย (checked syllable) มีเสียงวรรณยุกต์ที่เป็นไปได้เพียงเสียงเดียว คือเสียงเอก
  • นอกจากอักษรควบกล้ำทั่วไปย่าง(กร-ฅร-ขร-คร-ตร-ปร-พร/กล-ฅล-ขล-คล-ปล-พล/กว-คว-ฅว)แล้วยังมีอักษรควบกล้ำพิเศษอีก 4 ตัว ก็คือ (*bd บด, *pt ผต, *mr/ml มร/มล, *thr ถร) ตามผลการวิจัยของนักภาษาศาสตร์ภาษาไทกะไดเช่น André-Georges Haudricourt และ Li Fang-Kuei ปัจจุบันสามารถหาหลักฐาลจากภาษาไทกะไดต่างๆได้
ไท-กะไดเก่า ไทยปัจจุบัน ภาษาแสก ลาวปัจจุบัน จ้วงใต้ปัจจุบัน จ้วงเหนือปัจจุบัน
*bdi: บดี /di:/ ดี /di:/ /di:/ /bi:/
*bdo:k บดอก /do:k/ ดอก /do:k/ /bjo:k/ */bjo:k/
*bdɯ:an เบดือน /dɯ:an/ เดือน /dɯ:an/ /bɯ:an/ /dɯ:an/
*pta:k ผตาก /ta:k/ ตาก /pra:k/ /ta:k/ /phja:k/ /ta:k/
*pte:ŋ แผตง /te:ŋ/ แตง /preŋ/ /te:ŋ/ /phe:ŋ/ /te:ŋ/
*pte:n แผตน /te:n/ แตน /pren/ /te:n/ /phe:n/ /te:n/
*pte:k แผตก /te:k/ แตก /prek/ /te:k/ /phe:k/ /te:k/
*pto:k ผตอก /to:k/ ตอก /pruk/ /to:k/ /phjo:k/ /to:k/
*ptak ผตัก /tak/ ตั๊ก /prak/ /tak/ /rak/ /tak/
*pta: ผตา /ta:/ ตา /pra/ /ta:/ /tha:/ /ta:/
*pta:i ผตาย /ta:i/ ตาย /prai/ /ta:i/ /tha:i/ /ta:i/
  • มีเสียงสระประสม /aɰ/ ซึ่งเขียนแทนด้วยไม้ม้วน (ใ) เสียงสระนี้ได้สูญหายไปจากภาษาไทยปัจจุบัน โดยกลายเป็นเสียง [aj] สำหรับสระอื่นๆ โดยหลักๆ ไม่มีความแตกต่างจากภาษาไทยปัจจุบัน →ตัวอย่าง5
→ตัวอย่าง5
ไท-กะไดเก่า ไทยเก่า ไทยปัจจุบัน ลาวปัจจุบัน จ้วงใต้ปัจจุบัน จ้วงเหนือปัจจุบัน
klaɯ klaɯ ใกล้ /klai/ ໄກ້, ໃກ້ /kai/ gyawj(cawj) /kjaɯ//tsaɯ/ gyawj /kjaɯ/
glaɯ khlaɯ ใคร /khrai/ ไม่มี kaw /kaɯ/ (ใคร/ไหน) lawz /laɯ/
graɯ khraɯ ใคร่ /khrai/ ໃຄ່ /khai/ - -
gaɯ *khaɯ *ใค่ /khai/(บวม) ໃຄ່(บวม) /khai/ kawq /khaɯ/ gawq /kaɯ/
gaɯ *khaɯ *ใค่ /khai/(แห้ง) ໃຄ່(แห้ง) /khai/ kawh /khaɯ/ gawh /kaɯ/
tɕaɯ tsaɯ ใจ /tsai/ ໃຈ /tsai/ *jaw /tsaɯ/ *cawz /saɯ/
dʑaɯ tshaɯ ใช่ /tshai/ ໃຊ່ /sai/ cwh /sɯ/ cawh /saɯ/
dʑaɯ tshaɯ ใช้ /tshai/ ໃຊ້ /sai/ cawj /tshaɯ/ cawj /tshaɯ/
ʔdaɯ daɯ ใด /dai/ ໃດ /dai/ nawz /naɯ/ lawz /laɯ/
taɯ taɯ ใต้ /tai/ ໃຕ້ /tai/ dawj /taɯ/ dawj /taɯ/
taɯ taɯ ใต→ไต/tai/ ໃຕ→ໄຕ/tai/ daw /taɯ/ daw /taɯ/
ʔbaɯ baɯ ใบ /bai/ ໃບ /bai/ mbaw /baɯ/ ʔbaw /baɯ/
ʔbaɯ baɯ ใบ้ /bai/ ໃບ້ /bai/ - -
paɯ phaɯ ใภ้ /phai/ ໃພ້ /phai/ - bawj /paɯ/
faɯ faɯ ใฝ่ /fai/ ໃຝ່ /fai/ pawj /phaɯ/(เฝ้ามอง ดูแล) bawj /paɯ/(เฝ้ามอง ดูแล)
haɯ haɯ ให้ /hai/ ໃຫ້ /hai/ hwj /hɯ/ hawj /haɯ/
ɲaɯ ɲaɯ ใย /yai/ ໃຍ /ɲai/ *yaiq /ja:i/ *nyaiq /ɲa:i/
/ʔdaɯ/ naɯ ใน /nai/ ໃນ /nai/ naw ndaw /ʔdaɯ/
ʰlaɯ laɯ ใหล /lai/ (ไม่ใช้ลำพัง, ใช้ใน หลงใหล, หลับใหล) ໃຫລ, ໃຫຼ /lai/ lawq /laɯ/(เผลอ ไม่ตั้งใจ) lawq /laɯ/(เผลอ ไม่ตั้งใจ)
*raɯ raɯ ไร่ /rai/ ໄຮ່ /hai//rai/ rawq /raɯ/ (นาไร่) (สองไร่นา) rawq /raɯ/
saɯ saɯ ใส /sai/ สะอาด ໃສ /sai/ saw /saɯ/ saw /saɯ/
caɯ *caɯ - ໃສ /sai/ kaw /kaɯ/ gaw /kaɯ/
saɯ saɯ ใส่ /sai/ ໃສ່ /sai - -
ŋaɯ *ŋaɯ - ໃງ່ /ŋai/(ขี้ฝุ่น) ngawq /ŋaɯ/(สิ่งเล็กๆในน้ำ) ngawq /ŋaɯ/(สิ่งเล็กๆในน้ำ)
ʰɲaɯ ɲaɯ ใหญ่ /jai/ ໃຫຍ່ /ɲai/ *yawq /่jaɯ/ -
ʰmaɯ maɯ ใหม่ /mai/ ໃໝ່ /mai/ mawq /maɯ/ moq /mo/

สามารถสรุประบบเสียงพยัญชนะภาษาไทยเก่าได้ดังนี้

ระบบเสียงพยัญชนะ (35-37 หน่วยเสียง)
ริมฝีปาก ปุ่มเหงือก เพดานแข็ง เพดานอ่อน เส้นเสียง
กัก ไม่ก้อง ไม่มีลม ป /p/ ต /t/ จ /c/ (หรือ /t͡ɕ/) ก /k/
ไม่ก้อง มีลม ผ /pʰ/ ถ /tʰ/ ฉ /cʰ/ (หรือ /t͡ɕʰ/) ข /kʰ/
ก้อง พ /b/ ท /d/ ช /ɟ/ (หรือ /d͡ʑ/) ค /ɡ/
กักเส้นเสียง บ /ʔb/ (หรือ /ɓ/) ด /ʔd/ (หรือ /ɗ/) อย /ʔj/ อ /ʔ/
เสียดแทรก ไม่ก้อง ฝ /f/ ส /s/ ฃ /x/ ห /h/
ก้อง ฟ /v/ ซ /z/ ฅ /ɣ/
นาสิก ไม่ก้อง หม /hm/ หน /hn/ หญ /hɲ/ (หง /hŋ/)
ก้อง ม /m/ น /n/ ญ /ɲ/ ง /ŋ/
เสียงไหลและกึ่งสระ ไม่ก้อง หว /hw/ (หร /hr/)
หล /hl/
ก้อง ว /w/ ร /r/
ล /l/
ย /j/
  • สีเขียว สีชมพู และสีฟ้า คือหน่วยเสียงพยัญชนะที่จะพัฒนาไปเป็นอักษรกลาง อักษรสูง และอักษรต่ำ ในอนาคต ตามลำดับ

ระบบเสียงข้างต้นมีความสอดคล้องกันกับอักษรในศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหง นั่นคือ มีการใช้อักษร ฃ และ ฅ แยกกับ ข และ ค อย่างชัดเจน บ่งบอกว่าภาษาไทยในสมัยที่มีการสร้างจารึกดังกล่าว หน่วยเสียงพยัญชนะเหล่านี้ต้องแตกต่างกัน นอกจากนี้ยังอธิบายได้ว่า เหตุใดวรรณยุกต์ในภาษาไทยในจารึกสมัยสุโขทัยจึงมีวรรณยุกต์เพียง 2 รูป (เอกและโท) เท่านั้น เป็นเพราะว่าภาษาไทยเก่ามีวรรณยุกต์เพียงสามเสียงเท่านั้น (เสียงสามัญไม่เขียนรูปวรรณยุกต์)

อย่างไรก็ตาม หน่วยเสียง /x/ และ /ɣ/ น่าจะมีการสูญหายไปในอย่างรวดเร็วในสมัยพระยาลิไท โดยเกิดการรวมกับหน่วยเสียง /kʰ/ และ /g/ โดยสังเกตได้จากการใช้รูปพยัญชนะ ฃ สลับกับ ข และ ฅ สลับกับ ค ในศิลาจารึกสมัยพระยาลิไท บ่งบอกว่าหน่วยเสียงทั้งสองคู่ไม่มีความแตกต่างกันอีกต่อไป ปัจจุบันจึงมีการเลิกใช้ตัวอักษร และ

ระบบเสียงวรรณยุกต์สามเสียงสอดคล้องกับฉันทลักษณ์ในสมัยอยุธยาตอนต้น เช่นการบังคับเอกโทในโคลงสี่สุภาพ ในวรรณกรรมสมัยอยุธยาตอนต้นที่เขียนในโคลงสี่สุภาพ ยังไม่ปรากฏว่ามีการใช้คำเอกโทษหรือโทโทษเกิดขึ้น จึงสันนิษฐานได้ว่าระบบเสียงของภาษาไทยที่ใช้ในสมัยอยุธยาตอนต้นยังคงเป็นระบบเสียงแบบเก่าอยู่ ก่อนที่จะมีการเปลี่ยนแปลงของระบบเสียงภาษาไทยต่อไปในสมัยอยุธยาตอนกลาง อนึ่ง เสียงสระ ใ /aɰ/ และ ไ /aj/ ในสมัยอยุธยาตอนต้นยังคงรักษาความแตกต่างไว้ได้เช่นกัน โดยสังเกตได้จากการที่คำที่มีรูปสระ ไ และ ใ จะไม่สัมผัสกัน

การเปลี่ยนแปลงระบบเสียงที่สำคัญ

ในสมัยอยุธยาตอนต้น (พุทธศตวรรษที่ 21) ได้เกิดการเปลี่ยนแปลงของระบบเสียงภาษาไทยเก่าขึ้น นับเป็นจุดเปลี่ยนผ่านจากภาษาไทยเก่าไปเป็นภาษาไทยสมัยใหม่ โดยมีขั้นตอนการเปลี่ยนแปลงดังนี้

  1. หน่วยเสียงวรรณยุกต์ทั้ง 3 เสียง (*A, *B และ *C) ได้แตกตัวออกเป็นเสียงละ 2 เสียง รวมทั้งหมดเป็น 6 เสียง (*A1, *A2, *B1, *B2, *C1 และ *C2) ขึ้นอยู่กับความก้องของเสียงพยัญชนะต้น แต่หน่วยเสียงที่แตกตัวออกมาเป็นคู่ๆ เหล่านั้นยังคงมีความแตกต่างกันเพียงในระดับหน่วยเสียงย่อย เท่านั้น
    • เสียงวรรณยุกต์ชุดแรก *A1, *B1 และ *C1 จะปรากฏในคำที่มีพยัญชนะต้นเป็นเสียงไม่ก้อง และเสียงกักเสีนเสียง ได้แก่ /p pʰ t tʰ t͡ɕ t͡ɕʰ k kʰ ʔ h f s x m̥ n̥ ɲ̊ ŋ̊ ʍ l̥/
    • เสียงวรรณยุกต์ชุดที่สอง *A2, *B2 และ *C2 จะปรากฏในคำที่มีพยัญชนะต้นเป็นเสียงก้อง ได้แก่ /b d d͡ʑ g v z ɣ m n ɲ ŋ r w l j/
  2. เกิดการยุบรวม (merger) ของหน่วยเสียงพยัญชนะต่อไปนี้
    • เสียงกัก ก้อง (/b d d͡ʑ g/) ได้ยุบรวมกับเสียงกัก มีลม ไม่ก้อง (/pʰ tʰ t͡ɕʰ kʰ/)
    • เสียงเสียดแทรก ก้อง (/v z/) ได้ยุบรวมกับเสียงเสียดแทรก ไม่ก้อง (/f s/)
    • เสียงกังวาน (sonorant) ไม่ก้อง (/m̥ n̥ ɲ̊ ŋ̊ ʍ l̥/) ยุบรวมกับเสียงกังวาน ก้อง (/m n ɲ ŋ w l/)
  3. คู่ของเสียงวรรณยุกต์ทั้ง 3 คู่ มีการแบ่งแยกความแตกต่างมากขึ้น จนไปถึงระดับหน่วยเสียง (phoneme)
  4. มีการแตกตัวและการรวมของเสียงวรรณยุกต์ต่อไป

ภาษาไทยถิ่นกลางมีการแตกตัวและการยุบรวมของเสียงวรรณยุกต์ที่มีลักษณะเฉพาะ แบ่งแยกได้จากภาษาถิ่นภาคอื่นๆ ได้แก่ การแตกตัวของเสียงวรรณยุกต์ *A ออกเป็นสองเสียงที่ต่างกันระหว่างพยัญชนะเสียงไม่ก้องที่มีลม (/pʰ tʰ t͡ɕʰ kʰ h f s x m̥ n̥ ɲ̊ ŋ̊ ʍ l̥/) กับเสียงไม่ก้องที่ไม่มีลม (/p t t͡ɕ k ʔb ʔd ʔj ʔ/) และมีการยุบรวมของเสียงวรรณยุกต์ *B2 (เอก-ก้อง) และ *C1 (โท-ไม่ก้อง) อีกด้วย จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมคำว่า ค่า กับ ข้า หรือคำว่า น่า กับ หน้า จึงออกเสียงวรรณยุกต์เป็นเสียงเดียวกันในภาษาไทยถิ่นกลาง แตกต่างจากภาษาไทยถิ่นเหนือและอีสานที่มีการแตกตัวและยุบรวมของเสียงวรรณยุกต์ที่ต่างไปจากนี้ จึงออกเสียงวรรณยุกต์ของทั้งสองคำนี้ต่างกันไปด้วย

สำหรับภาษาไทยถิ่นกลางบางสำเนียง เช่น สำเนียงกรุงเทพ และสำเนียงอยุธยา เป็นต้น มีการยุบรวมเสียงวรรณยุกต์ *A1 ของพยัญชนะเสียงไม่ก้อง ไม่มีลม (/p t t͡ɕ k ʔb ʔd ʔj ʔ/) กับเสียงวรรณยุกต์ *A2 ของพยัญชนะเสียงก้อง (/b d d͡ʑ g v z ɣ m n ɲ ŋ r w l j/) ด้วย จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมคำว่า กา กับ คา จึงออกเสียงวรรณยุกต์เหมือนกัน (เสียงสามัญ) แต่ออกเสียงวรรณยุกต์ต่างจากคำว่า ขา ซึ่งเป็นเสียงจัตวา ในขณะที่ภาษาไทยถิ่นกลางบางสำเนียง เช่น สำเนียงสุพรรณ (ในผู้พูดบางราย) มีการออกเสียงวรรณยุกต์ของคำว่า กา กับ คา ที่ต่างกันอยู่ นั่นคือยังไม่มีการยุบรวมของเสียงวรรณยุกต์ *A1 และ *A2 ดังกล่าว การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวทำให้ภาษาไทยกรุงเทพปัจจุบันมีเสียงวรรณยุกต์ที่แตกต่างกัน 5 หน่วยเสียง และสำเนียงสุพรรณ (ในผู้พูดบางราย) มีเสียงวรรณยุกต์ 6 หน่วยเสียง

รูปแบบการแตกตัวของเสียงวรรณยุกต์ที่แตกต่างกัน ของภาษาไทยสำเนียงกรุงเทพ และสำเนียงสุพรรณบุรี สรุปได้ตามตารางต่อไปนี้ (ให้เสียงวรรณยุกต์เดียวกันมีสีเดียวกัน และวรรณยุกต์ที่ปรากฏในตารางเป็นเสียงวรรณยุกต์ในปัจจุบัน)

สำเนียงกรุงเทพ, สำเนียงอยุธยา, สำเนียงกาญจนบุรี
คำเป็น คำตาย
กลุ่มพยัญชนะ เสียงพยัญชนะเดิม สามัญเดิม
(*A)
เอกเดิม
(*B)
โทเดิม
(*C)
สระยาว
(*DL)
สระสั้น
(*DS)
พยัญชนะไม่ก้อง มีลม (อักษรสุง) /pʰ tʰ t͡ɕʰ kʰ h f s x m̥ n̥ ɲ̊ ŋ̊ ʍ l̥/ 5 2 3 2 2
พยัญชนะไม่ก้อง ไม่มีลม (อักษรกลาง) /p t t͡ɕ k ʔb ʔd ʔj ʔ/ 1
พยัญชนะก้อง (อักษรต่ำ) /b d d͡ʑ g v z ɣ m n ɲ ŋ r w l j/ 3 4 3 4
สำเนียงสุพรรณบุรี
คำเป็น คำตาย
กลุ่มพยัญชนะ เสียงพยัญชนะเดิม สามัญเดิม
(*A)
เอกเดิม
(*B)
โทเดิม
(*C)
สระยาว
(*DL)
สระสั้น
(*DS)
พยัญชนะไม่ก้อง มีลม (อักษรสุง) /pʰ tʰ t͡ɕʰ kʰ h f s x m̥ n̥ ɲ̊ ŋ̊ ʍ l̥/ 5 2 3 2 2
พยัญชนะไม่ก้อง ไม่มีลม (อักษรกลาง) /p t t͡ɕ k ʔb ʔd ʔj ʔ/ 1.1
พยัญชนะก้อง (อักษรต่ำ) /b d d͡ʑ g v z ɣ m n ɲ ŋ ่r w l j/ 1.2 3 4 3 4

วรรณยุกต์ที่ 1-5 ในภาษาไทยสำเนียงกรุงเทพในตาราง คือวรรณยุกต์ สามัญ เอก โท ตรี จัตวา ตามลำดับ

แม้ว่าจะมีการการเปลี่ยนแปลงของระบบเสียงวรรณยุกต์จากภาษาไทยเก่ามาเป็นภาษาไทยสมัยใหม่ แต่อักขรวิธีของภาษาไทยยังคงรูปเขียนเช่นเดิม ทำให้รูปเขียนและเสียงอ่านมีความไม่สอดคล้องกันขึ้น ยกตัวอย่างเช่น คำว่า ข้า กับ ค้า ที่ออกเสียงวรรณยุกต์ต่างกัน ทั้งๆ ที่มีรูปวรรณยุกต์โทเช่นเดียวกัน เกิดจากการที่ทั้งสองคำนี้เคยมีเสียงวรรณยุกต์เดียวกัน แต่มีเสียงพยัญชนะต้นที่แตกต่างกัน คือเสียง ข /kʰ/ และ ค /g/ ในภาษาไทยเก่า ความไม่สอดคล้องกันระหว่างรูปเขียนและเสียงอ่าน ทำให้เกิดระบบไตรยางศ์ ขึ้น โดยเป็นระบบการจัดหมวดหมู่รูปพยัญชนะอักษรไทยที่จัดให้รูปวรรณยุกต์หนึ่งๆ มีการออกเสียงที่แตกต่างกันได้เป็น 2 เสียง ขึ้นอยู่กับรูปพยัญชนะต้นของคำนั้นๆ ซึ่งเป็นไปตามรูปแบบการแตกตัวและยุบรวมของหน่วยเสียงพยัญชนะและสระข้างต้น

เสียงวรรณยุกต์ในสมัยอยุธยา

หลักฐานที่บ่งบอกถึงเสียงวรรณยุกต์ในสมัยอยุธยามีน้อยมาก ระบบไตรยางศ์แบบเดียวกันกับภาษาไทยปัจจุบันนี้ถูกกล่าวถึงเป็นอย่างช้าสุดในตำราจินดามณี จากการสืบสร้างเสียงวรรณยุกต์จากตำราจินดามณี พบว่ามีหน่วยเสียงวรรณยุกต์ 5 เสียง และมีการแตกตัวของเสียงวรรณยุกต์คล้ายคลึงกับภาษาไทยปัจจุบัน แต่ระดับเสียงและรูปร่างเสียงวรรณยุกต์ (contour) ยังคงมีความแตกต่างจากภาษาไทยปัจจุบันอยู่พอสมควร เสียงวรรณยุกต์สมัยนี้อาจมีความคล้ายคลึงกับสำเนียงพากย์โขน (วริษา กมลนาวิน, 2546)

พิทยาวัฒน์ พิทยาภรณ์ (2559) ได้เสนอการสืบสร้างระบบเสียงวรรณยุกต์จากตำราจินดามณีดังต่อไปนี้

หน่วยเสียง ระดับเสียงจากจินดามณี เทียบระดับเสียงปัจจุบัน
สามัญ กลาง กลาง
เอก กลาง ถึง สูง* กึ่งต่ำ หรือ ต่ำอย่างเดียว
โท กลาง-ตก สูง-ตก
ตรี สูง** กึ่งสูง-ขึ้น หรือ สูงอย่างเดียว
จัตวา สูง** ต่ำ-ขึ้น
  • * ระบุระดับเสียงไม่ได้ชัดเจน
  • ** ระบุความแตกต่างของสองเสียงนี้ไม่ได้ชัดเจน

และได้เสนอว่าระบบวรรณยุกต์ในสมัยอยุธยามีรูปแบบการแตกตัวที่ต่างไปจากภาษาไทยปัจจุบัน คือ เสียงวรรณยุกต์ของพยางค์ที่มีอักษรต่ำ คำตาย เสียงสระสั้น กับ พยางค์ที่มีอักษรต่อ คำตาย เสียงยาว มีเสียงเดียวกัน (ตัวอย่างเช่น คำว่า คัด กับ คาด เคยมีเสียงวรรณยุกต์เดียวกัน) ซึ่งสรุปการแตกตัวได้ดังนี้

คำเป็น คำตาย
สามัญเดิม
(*A)
เอกเดิม
(*B)
โทเดิม
(*C)
สระยาว
(*DL)
สระสั้น
(*DS)
อักษรสุง 5 2 3 2
อักษรกลาง 1
อักษรต่ำ 3 4 3

สมัยจอมพล ป. พิบูลสงคราม

ในสมัยที่จอมพล ป. พิบูลสงคราม เป็นนายกรัฐมนตรี มีการปฏิรูปภาษาไทยโดยสภาวัฒนธรรมแห่งชาติเมื่อ พ.ศ. 2485 มีการเปลี่ยนแปลงการสะกดคำมากมาย การเปลี่ยนแปลงหลัก ๆ ที่สังเกตได้มีดังนี้

  • ตัดพยัญชนะ แล้วใช้ ตามลำดับแทน
  • พยัญชนะ ญ ถูกตัดเชิงออกกลายเป็น
  • พยัญชนะสะกดของคำที่ไม่ได้มีรากมาจากคำบาลี-สันสกฤต เปลี่ยนเป็นพยัญชนะสะกดตามแม่โดยตรง เช่น อาจ เปลี่ยนเป็น อาด, สมควร เปลี่ยนเป็น สมควน
  • เปลี่ยน อย เป็น หย เช่น อยาก ก็เปลี่ยนเป็น หยาก
  • เลิกใช้คำควบไม่แท้ เช่น จริง ก็เขียนเป็น จิง, ทรง ก็เขียนเป็น ซง
  • ร หัน ที่มิได้ออกเสียง /อัน/ ส่วนใหญ่ถูกเปลี่ยนเป็นสระอะตามด้วยตัวสะกด เช่น อุปสรรค เปลี่ยนเป็น อุปสัค, ธรรม เปลี่ยนเป็น ธัม
  • เลิกใช้สระใอไม้ม้วน เปลี่ยนเป็นสระไอไม้มลายทั้งหมด
  • เลิกใช้ ฤ ฤๅ ฦ ฦๅ เปลี่ยนไปใช้การสะกดตามเสียง เช่น พฤกษ์ ก็เปลี่ยนเป็น พรึกส์, ทฤษฎี ก็เปลี่ยนเป็น ทริสดี
  • ใช้เครื่องหมายวรรคตอนอย่างภาษาต่างประเทศ เช่นมหัพภาคเมื่อจบประโยค จุลภาคเมื่อจบประโยคย่อยหรือวลี อัฒภาคเชื่อมประโยค และจะไม่เว้นวรรคถ้ายังไม่จบประโยคโดยไม่จำเป็น

หลังจากจอมพล ป. พิบูลสงคราม หลุดจากอำนาจหลังสงครามโลกครั้งที่สองยุติ รัฐนิยมก็ถูกยกเลิกไปโดยปริยาย อักขรวิธีภาษาไทยได้กลับไปใช้แบบเดิมอีกครั้งหนึ่ง

ความเชื่อมโยงกับภาษาเย่ว์โบราณ

ภาษาไทยสืบทอดมาจากภาษาขร้า-ไทดั้งเดิม ซึ่งสันนิษฐานว่ามีจุดกำเนิดอยู่ที่หุบเขาแยงซีตอนล่าง เอกสารจีนสมัยโบราณมีการกล่าวถึงภาษาที่พูดกันในบริเวณนี้ ซึ่งไม่ได้เป็นภาษาจีนว่า "ภาษาเย่ว์". แม้ว่าภาษานี้จะสาบสูญไปแล้ว แต่ร่องรอยของภาษานี้ยังคงเหลืออยู่ ไม่ว่าจะเป็นในจารึกที่ถูกขุดค้นพบในบริเวณนี้, เอกสารจีนโบราณที่กล่าวถึงในบริเวณนี้ และคำยืมจากภาษาชั้นล่าง (substratum) ที่ไม่ใช่ภาษากลุ่มจีน ที่ปรากฏในภาษาจีนตอนใต้ ภาษาไทยซึ่งเป็นภาษาที่มีผู้พูดมากที่สุดในตระกูลขร้า-ไท ถูกนำไปใช้เปรียบเทียบกับภาษาโบราณเหล่านี้ในเชิงภาษาศาสตร์ประวัติศาสตร์ โดยหวังว่าภาษาไทยอาจจะมีความเชื่อมโยงบางอย่างกับภาษาโบราณในจีนตอนใต้

บทเพลงของคนพายเรือชาวเย่ว์ (Song of the Yue Boatman) เป็นหลักฐานชิ้นหนึ่งในหลักฐานเพียงไม่กี่ชิ้นที่เขียนขึ้นในภาษาดังกล่าว ซึ่งได้รับการถ่ายเสียงเป็นอักษรจีนโบราณเมื่อ 528 ปีก่อนคริสตศกราช ในช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 80 นักภาษาศาสตร์ชาวจ้วง เหวย ชิ่งเหวิน (Wéi Qìngwén) ได้เทียบเสียงที่สืบสร้างจากอักษรจีนโบราณในบทเพลงดังกล่าวกับภาษาจ้วงปัจจุบัน พบว่ามีความคล้ายคลึงกันเป็นอย่างยิ่ง ต่อมานักภาษาศาสตร์ชาวจีน เจิ้งจาง ช่างฟาง (Zhèngzhāng Shàngfāng) ได้เดินรอยตามเหวย ชิ่งเหวิน แต่เห็นว่าอักษรไทยปัจจุบันนั้นยังรักษาอักขรวิธีที่สะท้อนถึงระบบเสียงในภาษาไทยเก่าในพุทธศตวรรษที่ 18 อยู่ (ซึ่งมีความคล้ายคลึงกับระบบเสียงของภาษาไทดั้งเดิม) จึงนำเสียงที่ถ่ายมาจากบทเพลงของคนพายเรือชาวเย่ว์มาเปรียบเทียบกับอักษรไทยปัจจุบัน พบว่ามีความคล้ายคลึงกัน

ด้านล่างนี้คือการถ่ายเสียงอย่างง่ายจากบทเพลงของคนพายเรือชาวเย่ว์ แถวบนสุดคือข้อความต้นฉบับในอักษรจีน แถวถัดมาคือการออกเสียงในภาษาจีนโบราณ แถวที่สามคือการถอดอักขรวิธีภาษาไทยให้อยู่ในรูปสัทอักษรสากล แถวล่างสุดคือความหมายของคำนั้นๆ

ɦgraams ɦee brons tshuuʔ ɦgraams
glamx ɦee blɤɤn cɤɤ, cɤʔ glamx
คล้ำ แฮ เพลิน เจอะ/เจอ คล้ำ
evening ptl. joyful to meet evening
Oh, the fine night, we meet in happiness tonight!
la thjang < khljang gaah draag la thjang tju < klju
raa djaangh kraʔ - ʔdaak raa djaangh cɛɛu
รา ช่าง กระ ดาก รา ช่าง แจว
we, I be apt to shy, ashamed we, I be good at to row
I am so shy, ah! I am good at rowing.
𩜱 胥 胥
tju khaamʔ tju jen ɦaa dzin sa
cɛɛu khaamx cɛɛu jɤɤnh ɦaa djɯɯnh saʔ
แจว ข้าม แจว เยิ่น ฮา ชื่น สะ/สา
to row to cross to row slowly ptl. joyful satisfy, please
Rowing slowly across the river, ah! I am so pleased!
moons la ɦaa tjau < kljau daans dzin lo
mɔɔm raa ɦaa caux daanh djin ruux
มอม รา ฮา เจ้า ท่าน ชิน รู้
dirty, ragged we, I ptl. prince Your Excellency acquainted know
Dirty though I am, ah! I made acquaintance with your highness the Prince.
srɯms djeʔ < gljeʔ sɦloi gaai gaa
zumh caï rɯaih graih gaʔ
ซุ่ม ใจ เรื่อย ใคระ คะ
to hide heart forever, constantly to yearn ptl.
Hidden forever in my heart, ah! is my adoration and longing.

ภาษาไทยประกอบด้วยหน่วยเสียงสำคัญ 3 ประเภท คือ

  1. หน่วยเสียงพยัญชนะ
  2. หน่วยเสียงสระ
  3. หน่วยเสียงวรรณยุกต์

พยัญชนะ

พยัญชนะต้น

ภาษาไทยมาตรฐานแบ่งแยกรูปแบบเสียงพยัญชนะก้องและพ่นลม ในส่วนของเสียงกักและเสียงผสมเสียงแทรก เป็นสามประเภทดังนี้

  • เสียงไม่ก้อง ไม่พ่นลม
  • เสียงไม่ก้อง พ่นลม
  • เสียงก้อง ไม่พ่นลม

หากเทียบกับภาษาอังกฤษ โดยทั่วไปมีเสียงแบบที่สองกับสามเท่านั้น เสียงแบบที่หนึ่งพบได้เฉพาะเมื่ออยู่หลัง เอส (S) ซึ่งเป็นเสียงแปรของเสียงที่สอง

เสียงพยัญชนะต้นมี 21 เสียง ตารางด้านล่างนี้บรรทัดบนคือสัทอักษรสากล บรรทัดล่างคืออักษรไทยในตำแหน่งพยัญชนะต้น

ริมฝีปากทั้งสอง ปุ่มเหงือก เพดานแข็ง เพดานอ่อน เส้นเสียง
เสียงนาสิก [m]
[n]
ณ, น
[ŋ]
เสียงกัก ก้อง [b]
[d]
ฎ, ด, ฑ**
ไม่ก้อง ไม่มีลม [p]
[t]
ฏ, ต
[tɕ]
[k]
[ʔ]
ไม่ก้อง มีลม [pʰ]
ผ, พ, ภ
[tʰ]
ฐ, ฑ, ฒ, ถ, ท, ธ**
[tɕʰ]
ฉ, ช, ฌ
[kʰ]
ข, ฃ, ค, ฅ, ฆ*
เสียงเสียดแทรก [f]
ฝ, ฟ
[s]
ซ, ศ, ษ, ส
[h]
ห, ฮ
เสียงเปิด [w]
[l]
ล, ฬ
[j]
ญ, ย
เสียงรัวลิ้น [r]

* และ เลิกใช้แล้ว ดังนั้นอาจกล่าวได้ว่าภาษาไทยสมัยใหม่มีพยัญชนะเพียง 42 ตัวอักษร

** มีอยู่สองเสียง คือ [tʰ] เมื่อเป็นคำเป็น และ [d] เมื่อเป็นคำตาย

พยัญชนะสะกด

ถึงแม้ว่าพยัญชนะไทยมี 44 รูป 21 เสียงในกรณีของพยัญชนะต้น แต่ในกรณีพยัญชนะสะกดแตกต่างออกไป สำหรับเสียงสะกดมีเพียง 8 เสียง และรวมทั้งไม่มีเสียงด้วย เรียกว่า มาตรา เสียงพยัญชนะก้องเมื่ออยู่ในตำแหน่งตัวสะกด ความก้องจะหายไป

ในบรรดาพยัญชนะไทย นอกจาก และ ที่เลิกใช้แล้ว ยังมีพยัญชนะอีก 6 ตัวที่ใช้เป็นตัวสะกดไม่ได้คือ ดังนั้นตัวสะกดจึงเหลือเพียง 36

ริมฝีปาก
ทั้งสอง
ปุ่มเหงือก เพดานแข็ง เพดานอ่อน เส้นเสียง
เสียงนาสิก [m]
[n]
ญ, ณ, น, ร, ล, ฬ
[ŋ]
เสียงกัก [p̚]
บ, ป, พ, ฟ, ภ
[t̚]
จ, ช, ซ, ฌ, ฎ, ฏ, ฐ, ฑ,
ฒ, ด, ต, ถ, ท, ธ, ศ, ษ,
[k̚]
ก, ข, ค, ฆ
[ʔ]*
-
เสียงเปิด [w]
[j]

* เสียงพยัญชนะกัก เส้นเสียง[ʔ] จะปรากฏเฉพาะหลังสระเสียงสั้นเมื่อไม่มีพยัญชนะสะกด

กลุ่มพยัญชนะ

แต่ละพยางค์ในคำหนึ่ง ๆ ของภาษาไทยแยกออกจากกันอย่างชัดเจน (ไม่เหมือนภาษาอังกฤษที่พยัญชนะสะกดอาจกลายเป็นพยัญชนะต้นในพยางค์ถัดไป หรือในทางกลับกัน) ดังนั้นพยัญชนะหลายตัวของพยางค์ที่อยู่ติดกันจะไม่รวมกันเป็นกลุ่มพยัญชนะเลย

ภาษาไทยมีกลุ่มพยัญชนะเพียงไม่กี่กลุ่ม ประมวลคำศัพท์ภาษาไทยดั้งเดิมระบุว่ามีกลุ่มพยัญชนะ (ที่ออกเสียงรวมกันโดยไม่มีสระอะ) เพียง 11 แบบเท่านั้น เรียกว่า พยัญชนะควบกล้ำ หรือ อักษรควบกล้ำ

ริมฝีปาก ปุ่มเหงือก เพดานอ่อน
พยัญชนะเดี่ยว [p]
[pʰ]
ผ, พ
[t]
[k]
[kʰ]
ข, ฃ, ค, ฅ
เสียงรัว [r]
[pr]
ปร
[pʰr]
พร
[tr]
ตร
[kr]
กร
[kʰr]
ขร, ฃร, คร
เสียงเปิด [l]
[pl]
ปล
[pʰl]
ผล, พล
[kl]
กล
[kʰl]
ขล, คล
[w]
[kw]
กว
[kʰw]
ขว, ฃว, คว, ฅว

พยัญชนะควบกล้ำมีจำนวนเพิ่มขึ้นอีกหกเสียงจากคำยืมภาษาต่างประเทศ ได้แก่

  • /br/ (บร) เช่น บรอนซ์, เบรก
  • /bl/ (บล) เช่น บล็อก, เบลอ
  • /dr/ (ดร) เช่น ดราฟต์, ดริงก์
  • /fr/ (ฟร) เช่น ฟรักโทส, ฟรี
  • /fl/ (ฟล) เช่น ฟลูออรีน, แฟลต
  • /tʰr/ (ทร) เช่น จันทรา, แทรกเตอร์

เราสามารถสังเกตได้ว่า กลุ่มพยัญชนะเหล่านี้ถูกใช้เป็นพยัญชนะต้นเท่านั้น ซึ่งมีเสียงพยัญชนะตัวที่สองเป็น ร ล หรือ ว และกลุ่มพยัญชนะจะมีเสียงไม่เกินสองเสียงในคราวเดียว การผันวรรณยุกต์ของคำขึ้นอยู่กับไตรยางศ์ของพยัญชนะตัวแรก

สระ

วิกิตำรา มีคู่มือ ตำรา หรือวิธีการเกี่ยวกับ:
ภาษาไทย/ไวยากรณ์/ภาษาไทยเบื้องต้น/สระ

เสียงสระในภาษาไทยมาตรฐานแบ่งออกเป็น 3 ชนิดคือ สระเดี่ยว สระประสม และสระเกิน สะกดด้วยรูปสระพื้นฐานหนึ่งตัวหรือหลายตัวร่วมกัน (ดูที่ อักษรไทย)

สระเดี่ยว หรือ สระแท้ คือสระที่เกิดจากฐานเพียงฐานเดียว มีทั้งสิ้น 18 เสียง

ลิ้นส่วนหน้า ลิ้นส่วนหลัง
ปากเหยียด ปากเหยียด ปากห่อ
สั้น ยาว สั้น ยาว สั้น ยาว
ลิ้นยกสูง [i]
–ิ
[iː]
–ี
[ɯ]
–ึ
[ɯː]
–ื
[u]
–ุ
[uː]
–ู
ลิ้นกึ่งสูง [e]
เ–ะ
[eː]
เ–
[ɤ]
เ–อะ
[ɤː]
เ–อ
[o]
โ–ะ
[oː]
โ–
ลิ้นกึ่งต่ำ [ɛ]
แ–ะ
[ɛː]
แ–
[ɔ]
เ–าะ
[ɔː]
–อ
ลิ้นลดต่ำ [a]
–ะ
[aː]
–า

สระเดี่ยว

สระประสม

สระประสม คือสระที่เกิดจากสระเดี่ยวสองเสียงมาประสมกัน เกิดการเลื่อนของลิ้นในระดับสูงลดลงสู่ระดับต่ำ ดังนั้นจึงสามารถเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า "สระเลื่อน" มี 3 เสียงดังนี้

  • เ–ีย[iːa] ประสมจากสระ อี และ อา ia
  • เ–ือ[ɯːa] ประสมจากสระ อือ และ อา uea
  • –ัว[uːa] ประสมจากสระ อู และ อา ua

ในบางตำราจะเพิ่มสระสระประสมเสียงสั้น คือ เ–ียะ เ–ือะ –ัวะ ด้วย แต่ในปัจจุบันสระเหล่านี้ปรากฏเฉพาะคำเลียนเสียงเท่านั้น เช่น เพียะ เปรี๊ยะ ผัวะ เป็นต้น

สระเสียงสั้น สระเสียงยาว สระเกิน
ไม่มีตัวสะกด มีตัวสะกด ไม่มีตัวสะกด มีตัวสะกด ไม่มีตัวสะกด มีตัวสะกด
–ะ –ั–1, -รร, -รร- –า –า– –ำ (ไม่มี)
–ิ –ิ– –ี –ี– ใ– (ไม่มี)
–ึ –ึ– –ือ –ื– ไ– (ไม่มี)
–ุ –ุ– –ู –ู– เ–า (ไม่มี)
เ–ะ เ–็–, เ––2 เ– เ–– ฤ, –ฤ ฤ–, –ฤ–
แ–ะ แ–็–, แ––2 แ– แ–– ฤๅ, –ฤๅ (ไม่มี)
โ–ะ –– โ– โ–– ฦ, –ฦ ฦ–, –ฦ–
เ–าะ –็อ–, -อ-2 –อ –อ–, ––3 ฦๅ, –ฦๅ (ไม่มี)
–ัวะ –็ว– –ัว –ว–
เ–ียะ (ไม่มี) เ–ีย เ–ีย–
เ–ือะ (ไม่มี) เ–ือ เ–ือ–
เ–อะ เ–ิ–4,
เ––4
เ–อ เ–ิ–,
เ––5,
เ–อ–6

สระเกิน คือสระที่มีเสียงของพยัญชนะปนอยู่ มี 8 เสียงดังนี้

  • –ำ[am, aːm] am ประสมจาก อะ + ม (อัม) เช่น ขำ บางสำเนียงถิ่นออกเสียงยาวเวลาพูด (อาม) เช่น น้ำ
  • ใ–[aj, aːj] ai ประสมจาก อะ + ย (อัย) เช่น ใจ บางสำเนียงถิ่นออกเสียงยาวเวลาพูด (อาย) เช่น ใต้
  • ไ–[aj, aːj] ai ประสมจาก อะ + ย (อัย) เช่น ไหม้ บางสำเนียงถิ่นออกเสียงยาวเวลาพูด (อาย) เช่น ไม้
  • เ–า[aw, aːw] ao ประสมจาก อะ + ว (เอา) เช่น เกา บางสำเนียงถิ่นออกเสียงยาวเวลาพูด (อาว) เช่น เก้า
  • [rɯ] rue, ri, roe ประสมจาก ร + อึ (รึ) เช่น ฤกษ์ บางคำเปลี่ยนเป็น[ri] (ริ) เช่น กฤษณะ หรือ[rɤː] (เรอ) เช่นฤกษ์
  • ฤๅ[rɯː] rue ประสมจาก ร + อือ (รือ)
  • [lɯ] lue ประสมจาก ล + อึ (ลึ)
  • ฦๅ[lɯː] lue ประสมจาก ล + อือ (ลือ)

บางตำราก็ว่าสระเกินเป็นพยางค์ ไม่ถูกจัดว่าเป็นสระ

สระบางรูปเมื่อมีพยัญชนะสะกด จะมีการเปลี่ยนแปลงรูปสระ สามารถสรุปได้ตามตารางด้านขวา

  1. คำที่สะกดด้วย –ั + ว นั้นไม่มี เพราะซ้ำกับ –ัว แต่เปลี่ยนไปใช้ เ–า แทน
  2. สระ เ-ะ แ-ะ เ-าะ ที่มีวรรณยุกต์ ใช้รูปเดียวกับสระ เ– แ- -อ ตามลำดับ เช่น เผ่น เล่น แล่น แว่น ผ่อน กร่อน
  3. คำที่สะกดด้วย –อ + ร จะลดรูปเป็น –ร ไม่มีตัวออ เช่น พร ศร จร ซึ่งก็จะไปซ้ำกับสระ โ–ะ ดังนั้นคำที่สะกดด้วย โ–ะ + ร จึงไม่มี
  4. สระ เ–อะ ที่มีตัวสะกดใช้รูปเดียวกับสระ เ–อ เช่น เงิน เปิ่น เห่ย
  5. คำที่สะกดด้วย เ–อ + ย จะลดรูปเป็น เ–ย ไม่มีพินทุ์อิ เช่น เคย เนย เลย ซึ่งก็จะไปซ้ำกับสระ เ– อย่างไรก็ตาม คำที่สะกดด้วย เ– + ย จะไม่มีในภาษาไทย
  6. พบได้น้อยคำ เช่น เทอญ เทอม

วรรณยุกต์

เสียงวรรณยุกต์

คำเป็น

เสียงวรรณยุกต์ในภาษาไทยมาตรฐานจำแนกออกได้เป็น 5 เสียง ได้แก่

เสียงวรรณยุกต์ ตัวอย่าง
เสียง ระดับเสียง อักษรไทย สัทอักษรสากล
หน่วยเสียง เสียง
สามัญ กลาง นา /nāː/ [naː˧]
เอก กึ่งต่ำ-ต่ำ หรือ ต่ำอย่างเดียว หน่า /nàː/ [naː˨˩]
โท สูง-ต่ำ น่า/หน้า /nâː/ [naː˥˩]
ตรี กึ่งสูง-สูง หรือ สูงอย่างเดียว น้า /náː/ [naː˦˥]
จัตวา ต่ำ-กึ่งสูง หนา /nǎː/ [naː˩˩˦]
คำตาย

เสียงวรรณยุกต์ในคำตายสามารถมีได้แค่เพียง 3 เสียงวรรณยุกต์ คือ เสียงเอก เสียงโท และ เสียงตรี โดยขึ้นอยู่กับความสั้นความยาวของสระ เสียงเอกสามารถออกเสียงควบคู่กับได้สระสั้นหรือยาว เสียงตรีสามารถออกเสียงควบคู่กับสระสั้น และ เสียงโทสามารถออกเสียงควบคู่กับสระยาว เช่น

เสียง สระ ตัวอย่าง
อักษรไทย หน่วยเสียง เสียง
เอก สั้น หมัก /màk/ [mak̚˨˩]
ยาว หมาก /màːk/ [maːk̚˨˩]
ตรี สั้น มัก /mák/ [mak̚˦˥]
โท ยาว มาก /mâːk/ [maːk̚˥˩]

แต่อย่างใดก็ดี ในคำยืมบางคำที่มีรากศัพท์มาจากภาษาอังกฤษ คำตายสามารถมีเสียงตรีควบคู่กับสระยาว และเสียงโทควบคู่กับสระสั้นได้ด้วย เช่น

เสียง สระ ตัวอย่าง
อักษรไทย หน่วยเสียง เสียง
อังกฤษ
ตรี ยาว มาร์ก /máːk/ [maːk̚˦˥] Marc, Mark
สตาร์ต /sa.táːt/ [sa.taːt̚˦˥] start
บาส (เกตบอล) /báːt (.kêt.bɔ̄n) / [baːt̚˦˥ (.ket̚˥˩.bɔn˧)] basketball
โท สั้น เมคอัพ /méːk.ʔâp/ [meːk̚˦˥.ʔap̚˥˩] make-up

รูปวรรณยุกต์

ส่วน รูปวรรณยุกต์ มี 4 รูป ได้แก่

รูปวรรณยุกต์ ชื่อ
ไทย สัทอักษร
-่ ไม้เอก /máːj.ʔèːk/
-้ ไม้โท /máːj.tʰōː/
-๊ ไม้ตรี /máːj.trīː/
-๋ ไม้จัตวา /máːj.t͡ɕàt.ta.wāː/

การเขียนเสียงวรรณยุกต์

ทั้งนี้คำที่มีรูปวรรณยุกต์เดียวกัน ไม่จำเป็นต้องมีระดับเสียงวรรณยุกต์เดียวกัน ขึ้นอยู่กับระดับเสียงของอักษรนำด้วย เช่น ข้า (ไม้โท) ออกเสียงโทเหมือน ค่า (ไม้เอก) เป็นต้น

รูปวรรณยุกต์
ไม่เขียน -่ -้ -๊ -๋
อักษร สูง เสียงจัตวา เสียงเอก เสียงโท - -
ตัวอย่าง ขา ข่า ข้า - -
กลาง เสียงสามัญ เสียงเอก เสียงโท เสียงตรี เสียงจัตวา
ตัวอย่าง ปา ป่า ป้า ป๊า ป๋า
ต่ำ เสียงสามัญ เสียงโท เสียงตรี - -
ตัวอย่าง คา ค่า ค้า - -

คำควบกล้ำ

คำควบกล้ำ หรือ อักษรควบ หมายถึง พยัญชนะสองตัวเขียนเรียงกันอยู่ต้นพยางค์ และใช้สระเดียวกัน เวลาอ่านออกเสียงกล้ำเป็นพยางค์เดียวกัน เสียงวรรณยุกต์ของพยางค์นั้นจะผันเป็นไปตามเสียงพยัญชนะตัวหน้าคำควบกล้ำ ( อักษรควบ ) มี 2 ชนิด คือ

คำควบแท้ ได้แก่ พยัญชนะ ร ล ว ควบกับพยัญชนะตัวหน้า ประสมสระตัวเดียวกัน เวลาอ่านออกเสียงพยัญชนะทั้งสองตัวพร้อมกัน คำควบไม่แท้ ได้แก่ พยัญชนะ ร ควบกับพยัญชนะตัวหน้าประสมสระตัวเดียวกัน เวลาอ่านไม่ออกเสียง ร ออกเสียงเฉพาะตัวหน้าหรือมิฉะนั้นก็ออกเสียง เป็นเสียงอื่นไป คำควบไม่แท้ที่ออกเสียงเฉพาะพยัญชนะตัวหน้า ได้แก่พยัญชนะ จ ซ ศ ส ควบกับ ร คำควบไม่แท้ ท ควบกับ ร แล้วออกเสียงกลายเป็น ซ

ภาษาไทยเป็นภาษาคำโดด คำในภาษาไทยจะไม่มีการเปลี่ยนแปลงรูปไม่ว่าจะอยู่ในกาล (tense) การก (case) มาลา (mood) หรือวาจก (voice) ใดก็ตาม คำในภาษาไทยไม่มีลิงก์ (gender) ไม่มีพจน์ (number) ไม่มีวิภัตติปัจจัย แม้คำที่รับมาจากภาษาผันคำ (ภาษาที่มีวิภัตติปัจจัย) เป็นต้นว่าภาษาบาลีสันสกฤต เมื่อนำมาใช้ในภาษาไทย ก็จะไม่มีการเปลี่ยนแปลงรูป คำในภาษาไทยหลายคำไม่สามารถกำหนดหน้าที่ของคำตายตัวลงไปได้ ต้องอาศัยบริบทเข้าช่วยในการพิจารณา เมื่อต้องการจะผูกประโยค ก็นำเอาคำแต่ละคำมาเรียงติดต่อกันเข้า ภาษาไทยมีโครงสร้างแตกกิ่งไปทางขวา คำคุณศัพท์จะวางไว้หลังคำนาม ลักษณะทางวากยสัมพันธ์โดยรวมแล้วจะเป็นแบบ 'ประธาน-กริยา-กรรม'

วากยสัมพันธ์

ลักษณะทางวากยสัมพันธ์หรือการเรียงลำดับคำในประโยคโดยรวมแล้วจะเรียงเป็น 'ประธาน-กริยา-กรรม' (subject-verb-object หรือ SVO) อย่างใดก็ดี ในบางกรณีเช่นในกรณีที่มีการเน้นความหมายของกรรม (topicalization) สามารถเรียงประโยคเป็น กรรม-ประธาน-กริยา ได้ด้วย แต่ต้องใช้คำชี้เฉพาะเติมหลังคำกรรมคำนั้น เช่น

กรณี ลำดับคำ ตัวอย่าง
ธรรมดา
(unmarked)
ประธาน-กริยา-กรรม วัวกินหญ้าแล้ว
เน้นกรรม
(object topicalization)
กรรม-ประธาน-กริยา หญ้านี้ วัวกินแล้ว
หรือ
หญ้าเนี้ย วัวกินแล้ว
ส่วนนี้ไม่มีการอ้างอิงจากเอกสารอ้างอิงหรือแหล่งข้อมูล โปรดช่วยพัฒนาส่วนนี้โดยเพิ่มแหล่งข้อมูลน่าเชื่อถือ เนื้อหาที่ไม่มีการอ้างอิงอาจถูกคัดค้านหรือนำออก

ภาษาไทยเป็นภาษาหนึ่งที่มีการยืมคำมาจากภาษาอื่น ๆ ค่อนข้างสูงมาก มีทั้งแบบยืมมาจากภาษาในตระกูลภาษาขร้า-ไทด้วยกันเอง และข้ามตระกูลภาษา โดยส่วนมากจะยืมมาจากภาษาบาลี ภาษาสันสกฤต และภาษาเขมร ซึ่งมีทั้งรักษาคำเดิม ออกเสียงใหม่ สะกดใหม่ หรือเปลี่ยนความหมายใหม่ อย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายอย่างรวมกัน

บางครั้งเป็นการยืมมาซ้อนคำ เกิดเป็นคำซ้อน คือ คำย่อยในคำหลัก มีความหมายเดียวกันทั้งสอง เช่น

  • ดั้งจมูก โดยมีคำว่าดั้ง เป็นคำในภาษาไท ส่วนจมูก เป็นคำในภาษาเขมร
  • อิทธิฤทธิ์ มาจาก อิทฺธิ (iddhi) ในภาษาบาลี ซ้อนกับคำว่า ฤทฺธิ ऋद्धि (ṛddhi) ในภาษาสันสกฤต โดยทั้งสองคำมีความหมายเดียวกัน

คำจำนวนมากในภาษาไทย ไม่ใช้คำในกลุ่มภาษาไท แต่เป็นคำที่ยืมมาจากกลุ่มภาษาสันสกฤต-ปรากฤต โดยมีตัวอย่างดังนี้

รักษารูปเดิม หรือเปลี่ยนแปลงเล็กน้อย
  • วชิระ (บาลี: วชิร [vajira]), วัชระ (สันส: วชฺร वज्र [vajra])
  • ศัพท์ (สันส: ศพฺท शब्द [śabda]), สัท (เช่น สัทอักษร) (บาลี: สทฺท [sadda])
  • อัคนี และ อัคคี (สันส: อคฺนิ अग्नि [agni] บาลี: อคฺคิ [aggi])
  • โลก (โลก) – บาลี: โลก [loka] (สันสกฤต: लोक โลก)
  • ญาติ (ยาด) – บาลี: ญาติ (ยา-ติ) [ñāti]
เสียง พ มักแผลงมาจาก ว
  • เพียร (มาจาก พิริย และมาจาก วิริย อีกทีหนึ่ง) (สันส:วีรฺย वीर्य [vīrya], บาลี:วิริย [viriya])
  • พฤกษา หรือ พฤกษ์ (สันส:วฺฤกฺษ वृक्ष [vṛkṣa])
  • พัสดุ (สันส: वस्तु [vastu] (วสฺตุ); บาลี: [vatthu] (วตฺถุ) )
เสียง -อระ เปลี่ยนมาจาก -ะระ
  • หรดี (หอ-ระ-ดี) (บาลี:หรติ [harati] (หรติ))
เสียง ด มักแผลงมาจาก ต
  • หรดี (หอ-ระ-ดี) (บาลี:หรติ [harati] (หะระติ))
  • เทวดา (บาลี:เทวตา [devatā])
  • วัสดุ และ วัตถุ (สันส: [vastu] वस्तु (วสฺตุ); บาลี: [vatthu] (วตฺถุ))
  • กบิลพัสดุ์ (กะ-บิน-ละ-พัด) (สันส: कपिलवस्तु [kapilavastu] (กปิลวสฺตุ); บาลี: [kapilavatthu] (กปิลวตฺถุ))
เสียง บ มักแผลงมาจาก ป
  • กบิลพัสดุ์ (กะ-บิน-ละ-พัด) (สันส: कपिलवस्तु [kapilavastu] (กปิลวสฺตุ); บาลี: [kapilavatthu] (กปิลวตฺถุ))
  • บุพเพ และ บูรพ (บาลี: [pubba] (ปุพฺพ))

ภาษาอังกฤษ

ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้มีวิวัฒนาการต่าง ๆ ทางเทคโนโลยีมากมาย ซึ่งทำให้มีการใช้ภาษาอังกฤษกันอย่างแพร่หลาย อย่างไรก็ตาม ก็ได้มีการบัญญัติศัพท์จากภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทย เช่น

  • ประปา จากคำว่า วอเตอร์ซัปพลาย (water supply)
  • สถานี จากคำว่า สเตชัน (station)
  • รถยนต์ จากคำว่า รถมอเตอร์คาร์ (motorcar)
  • เรือยนต์ จากคำว่า เรือมอเตอร์ (motorboat)
  • ประมวล จากคำว่า โค้ด (code)
  1. Thai at Ethnologue (18th ed., 2015)
  2. . สืบค้นเมื่อ7 August 2017.
  3. Pittayaporn, Pittayawat. (2009a). Department of Linguistics, Cornell University.
  4. วริษา กมลนาวิน. การวิเคราะห์ระบบเสียงวรรณยุกต์ของชาวกรุงศรีอยุธยาจากเสียงเจรจาโขนและจินดามณี. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 3 (2), 28 - 54. .
  5. Pittayawat Pittayaporn. Chindamani and reconstruction of Thai tones in the 17th century. Diachronica 33(2):187-219.
  6. Zhengzhang 1991, pp. 159–168.
  7. ศูนย์การแปลและล่ามเฉลิมพระเกียรติ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย แปล ; ปรีมา มัลลิกะมาส, นริศรา จักรพงษ์, ไพศาลย์ เปี่ยมเมตตาวัฒน์ บรรณาธิการ, พจนานุกรมออกซฟอร์ด-ริเวอร์ บุ๊คส์ อังกฤษไทย, River Books, 2549, หน้า 1041
  • กำชัย ทองหล่อ. หลักภาษาไทย. กรุงเทพฯ : บำรุงสาส์น, 2533.
  • นันทนา รณเกียรติ. สัทศาสตร์ภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2548. ISBN 978-974-571-929-3.
  • อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล และ กัลยารัตน์ ฐิติกานต์นารา. 2549.“การเน้นพยางค์กับทำนองเสียงภาษาไทย” (Stress and Intonation in Thai) วารสารภาษาและภาษาศาสตร์ ปีที่ 24 ฉบับที่ 2 (มกราคม – มิถุนายน 2549) หน้า 59-76
  • สัทวิทยา : การวิเคราะห์ระบบเสียงในภาษา. 2547. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
  • Gandour, Jack, Tumtavitikul, Apiluck and Satthamnuwong, Nakarin.1999. “Effects of Speaking Rate on the Thai Tones.” Phonetica 56, pp.123-134.
  • Tumtavitikul, Apiluck, 1998. “The Metrical Structure of Thai in a Non-Linear Perspective”. Papers presentd to the Fourth Annual Meeting of the Southeast Asian Linguistics Society 1994, pp. 53-71. Udom Warotamasikkhadit and Thanyarat Panakul, eds. Temple, Arizona: Program for Southeast Asian Studies, Arizona State University.
  • Apiluck Tumtavitikul. 1997. “The Reflection on the X’ category in Thai”. Mon-Khmer Studies XXVII, pp. 307-316.
  • อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล. 2539. “ข้อคิดเกี่ยวกับหน่วยวากยสัมพันธ์ในภาษาไทย” วารสารมนุษยศาสตร์วิชาการ. 4.57-66.
  • Tumtavitikul, Appi. 1995. “Tonal Movements in Thai”. The Proceedings of the XIIIth International Congress of Phonetic Sciences, Vol. I, pp. 188-121. Stockholm: Royal Institute of Technology and Stockholm University.
  • Tumtavitikul, Apiluck. 1994. “Thai Contour Tones”. Current Issues in Sino-Tibetan Linguistics, pp.869-875. Hajime Kitamura et al, eds, Ozaka: The Organization Committee of the 26th Sino-Tibetan Languages and Linguistics, National Museum of Ethnology.
  • Tumtavitikul, Apiluck. 1993. “FO – Induced VOT Variants in Thai”. Journal of Languages and Linguistics, 12.1.34 – 56.
  • Tumtavitikul, Apiluck. 1993. “Perhaps, the Tones are in the Consonants?” Mon-Khmer Studies XXIII, pp.11-41.
วิกิตำรา มีคู่มือ ตำรา หรือวิธีการเกี่ยวกับ:
ภาษาไทย
  • (อังกฤษ)

ภาษาไทย
ภาษาไทย, ภาษาหล, กท, ใช, อสารในประเทศไทย, ภาษาอ, เฝ, าด, แก, ไข, งก, ามภาษา, ในบทความน, ไว, ให, านและผ, วมแก, ไขบทความศ, กษาเพ, มเต, มโดยสะดวก, เน, องจากว, เด, ยย, งไม, บทความด, งกล, าว, กระน, ควรร, บสร, างเป, นบทความโดยเร, วท, ดบทความน, งต, องการเพ, มแหล, งอ,. phasaithy phasahlkthiichsuxsarinpraethsithy phasaxun efadu aekikh lingkkhamphasa inbthkhwamni miiwihphuxanaelaphurwmaekikhbthkhwamsuksaephimetimodysadwk enuxngcakwikiphiediyphasaithyyngimmibthkhwamdngklaw krann khwrribsrangepnbthkhwamodyerwthisudbthkhwamniyngtxngkarephimaehlngxangxingephuxphisucnkhwamthuktxng khunsamarthphthnabthkhwamniidodyephimaehlngxangxingtamsmkhwr enuxhathikhadaehlngxangxingxacthuklbxxkbthkhwamnixackhyaykhwamidodykaraeplbthkhwamthitrngkninphasaxngkvs khlikthi khyay ephuxsuksaaenwthangkaraeplkhunsamarthdukaraepldwykhxmphiwetxrcakbthkhwaminphasaxngkvs ekhruxngmuxchwyaeplxyang diphaexl hrux kuekilthranselth epncuderimtnthidisahrbkaraepl xyangirktam phuaeplcatxngtrwcsxbkhxphidphladcakkaraepldwykhxmphiwetxraelayunynwakaraeplnnthuktxng erakhxptiesthenuxhathikhdlxkcakekhruxngmuxaeplthiimmikartrwcthankxnephyaephr krunaxyaaeplswnkhxngkhxkhwamthiduaelwechuxthuximidhruxmikhunphaphta thaepnipid oprdchwyyunyndwykartrwcsxbaehlngxangxingthipraktinbthkhwamphasann oprdrabuiwinkhwamyxkaraekikhwakhunaeplenuxhamacakphasaid khunkhwrephimaemaebb Translated en Thai language iwinhnaphudkhuy sahrbkhaaenanaaelaaenwthangephimetim oprdsuksaidthi wikiphiediy karaepl phasaithy hrux phasaithyklang epnphasarachkaraelaphasapracachatikhxngpraethsithy phasaithyepnphasainklumphasaithsungepnklumyxykhxngtrakulphasakhra ith snnisthanwa phasaintrakulnimithinkaenidcakthangtxnitkhxngpraethscin aelankphasasastrbangswnesnxwa phasaithynacamikhwamechuxmoyngkbtrakulphasaxxsotr exechiytik trakulphasaxxsotrniesiyn aelatrakulphasacin thiebtphasaithyxxkesiyng pʰaːsǎːtʰaj praethsthimikarphudithycanwnphuphud20 lankhn phasaaem 2543 44 lankhn phasathisxng ph s 2544 1 trakulphasakhra ith ithithtawntkechiyngitechiyngaesnphasaithyrabbkarekhiynxksrithy xksrebrllithysthanphaphthangkarphasathangkar ithy xaesiyn 2 phasachnklumnxythirbrxngin kmphucha ekaakng maelesiy ekxdah klntn phma tanawsri phuwangraebiybsanknganrachbnthityspharhsphasaISO 639 1thISO 639 2thaISO 639 3thaLinguasphere47 AAA b phasaithyepnphasathimiradbesiyngkhxngkhaaennxnhruxwrrnyuktechnediywkbphasacin aelaxxkesiyngaeykkhatxkha phasaithypraktkhrngaerkinphuththskrach 1826 odyphxkhunramkhaaehng aelapraktxyangsaklaelaichinngankhxngrachkar emuxwnthi 31 minakhm phuththskrach 2476 dwykarkxtngsanknganrachbnthitysphakhun aelaptirupphasaithy phuththskrach 2485 enuxha 1 chuxphasaaelathima 2 prawti 2 1 phasaithyeka 2 2 karepliynaeplngrabbesiyngthisakhy 2 3 esiyngwrrnyuktinsmyxyuthya 2 4 smycxmphl p phibulsngkhram 2 5 khwamechuxmoyngkbphasaeywobran 3 sthwithya 3 1 phyychna 3 1 1 phyychnatn 3 1 2 phyychnasakd 3 1 3 klumphyychna 3 2 sra 3 3 wrrnyukt 3 3 1 esiyngwrrnyukt 3 3 1 1 khaepn 3 3 1 2 khatay 3 3 2 rupwrrnyukt 3 3 3 karekhiynesiyngwrrnyukt 3 4 khakhwbkla 4 iwyakrn 4 1 wakysmphnth 5 karyumkhacakphasaxun 5 1 phasaxngkvs 6 duephim 7 xangxing 8 aehlngkhxmulxunchuxphasaaelathimaswnniimmikarxangxingcakexksarxangxinghruxaehlngkhxmul oprdchwyphthnaswnniodyephimaehlngkhxmulnaechuxthux enuxhathiimmikarxangxingxacthukkhdkhanhruxnaxxk khawa ithy hmaykhwamwa xisrphaph esriphaph hruxxikkhwamhmayhnungkhux ihy yingihy ephraakarcaepnxisraidcatxngmikalngthimakkwa aekhngaekrngkwa ephuxpxngknkarrukrancakkhasuk khaniepnkhaithyaeththiekidcakkarsrangkhathieriyk karlakkhaekhawd sungepnkarlakkhwamwithihnung tamhlkkhtichnwithya khnithyepnchnchatithinbthuxknwa phasabali sungepnphasathibnthukphrathrrmkhasxnkhxngphraphuththecaepnphasaxnskdisiththiaelaepnmngkhl emuxkhnithytxngkartngchuxpraethswa ith sungepnkhaithyaeth cungetimtw y ekhaipkhangthay ephuxihmilksnakhlaykhainphasabali snskvtephuxkhwamepnmngkhltamkhwamechuxkhxngtn phasaithycunghmaythungphasakhxngchnchatiithyphuepnithnnexngprawtiphasaithycdxyuinklumphasaith Tai languages phasahnung sungepnsakhayxykhxngtrakulphasakhra ith phasaithymikhwamsmphnthxyangiklchidkbphasainsakhaithcawntkechiyngitphasaxun echn phasalaw phasaphuith phasakhaemuxng phasaithihy epntn rwmthungphasatrakulithxun echn phasacwng phasaehmahnan phasapuxi phasaihl thiphudodychnphunemuxngbriewnihhnan kwangsi kwangtung kuyocw tlxdcnyunnan ipcnthungewiydnamtxnehnux sungsnnisthanwacudkaenidkhxngphasaithynacamacakbriewndngklaw rawphuththstwrrsthi 13 15 idmikarxphyphkhxngphuphudphasaklumithlngmacakcintxnit mayngexechiytawnxxkechiyngit odynaphaphasaklumithlngmadwy phasathichnklumithklumniphudidrbkarsubsrangepnphasaithtawntkechiyngitdngedim sunginewlatxmaidrbxiththiphlcakphasatrakulxxsotrexechiytik thiphudodychawxxsotrexechiytik mxy ekhmr aelaxyuxasyinexechiytawnxxkechiyngitxyuedim rwmthungidrbxiththiphlcakphasathangwrrnkrrm khux phasasnskvt aela phasabali cnphthnamaepnphasaithyinpccubn phasaithyeka swnniimmikarxangxingcakexksarxangxinghruxaehlngkhxmul oprdchwyphthnaswnniodyephimaehlngkhxmulnaechuxthux enuxhathiimmikarxangxingxacthukkhdkhanhruxnaxxk phasaithyinxditmirabbesiyngthiaetktangipcakphasaithypccubnxyangchdecn sungmipraednsakhytxipni 3 mikaraebngaeykrahwangesiyngkxngaelaesiyngimkxnginaethbthukthankrn aelathuk lksnakarekidesiyng manner of articulation nnkhux miesiyngphyychna b d d ʑ g sungaebngaeykcak p t t ɕ k xyangchdecn rwmthungmikaraebngaeykrahwangesiyngnasikaebbkxngaelaaebbimkxngdwy m n ɲ ŋ hrux ʰm ʰn ʰɲ ʰŋ kb m n ɲ ŋ twxyang1 rwmthungesiyngepid ʍ l kb w l sunglksnadngklawniidsuyhayipinphasaithypccubn twxyang1 ith kaideka ithyeka ithypccubn lawpccubn cwngitpccubn cwngehnuxpccubnʰma ʰma hma ma ໝາ ma ma ma ma ma ʰmi ʰmi hmi mi ໝ mi mi mi mwi mɯi ʰmu ʰmu hmu mu ໝ mu mu mu mou mou ʰnu ʰnu hnu nu ໜ nu nu nu nou nou ʰna ʰna hna na ໜາ na na na na na ʰni ʰni hni ni ໜ ni ni ni nei nei ʰɲa ʰɲa hya ja ຫຍ າ ɲa yaj ja nywj ɲɯ ʰɲaɯ ʰɲaɯ ihy jai ໃຫຍ ɲai yawq jaɯ ʰŋɯ ak ʰŋɯ ak ehnguxk ŋɯ ak ເຫງ ອກ ŋɯ ak hwek hɯ ak hwek hɯ ak ʰŋo k ʰŋo k hngxk ŋo k ຫງອກ ŋo k hok ho k ngok ŋo k ʰŋa i ʰŋa i hngay ŋa i ຫງາຍ ŋa i mai ma i ngai ŋa i miesiyngkkesnesiyngnamakxn pre glottalized hruxesiyngkkesnesiynglmekha implosive idaek ʔb ʔd ʔj twxyang2 twxyang2 ith kaideka ithyeka ithypccubn lawpccubn cwngitpccubn cwngehnuxpccubnʔba ʔba ba ba ບ າ ba mbaj ba mbaj ʔba ʔbɯ a ʔbɯ a ebux bɯ a ເບ ອ bɯ a mbwaq bɯ a mbwq ʔbɯ ʔbaɯ ʔbaɯ ib bai ໃບ bai mbaw baɯ mbaw ʔbaɯ ʔbau ʔbau eba bau ເບ າ bau mbau bau mbau ʔbau ʔba n ʔba n ban ba n ບ ານ ba n mbanj ba n mbanj ʔba n ʔda ʔda da da ດ າ da ndaq da ndaq ʔda ʔdai ʔdai id dai ໄດ dai ndaej dai ndaej ʔdai ʔda u ʔda u daw da u ດາວ da u ndau da u ndau ʔda u ʔdi ʔdi di di ດ di ndei dei ndei ʔdei ʔdaŋ ʔdaŋ dng daŋ cmuk ດ ງ dng daŋ ndaeng daŋ ndaeng ʔdaŋ ʔja ʔja ja xya ຢ າ ja yaq ja cb xyana yaq ja cb xyanaʔju ʔju ju xyu ຢ ju yuq ju youq jou ʔja k ʔja k ja k xyak ຢາກ ja k yag ja k hiw xyak yieg jiek hiw xyakʔja ŋ ʔja ŋ ja ŋ xyang ຢ າງ ja ŋ ywengz jɯ aŋ yiengz jieŋ miesiyngesiydaethrkephdanxxn kh x aela Kh ɣ sungtangcakesiyngkkephdanxxnxyangchdecn kh kʰ aela kh g twxyang3 twxyang3 ith kaideka ithyeka ithypccubn lawpccubn cwngitpccubn cwngehnuxpccubnxo n khxn xo n khxn kho n ຄ ອນ kho n honj ho n ronj ɣo n xa kha xa kha kha ຂ າ kha kaj kha haj ha ɣon Khn ɣon khn khon ຄ ນ khon koenz khen khon vunz wun ɣwa m Khwam ɣwa m khwam khwa m ຄວາມ khwa m vamz wa m vamz wa m ɣam Kha ɣam kha kham ຄຳ kham kaemz kham gaemz kam ɣa Kha ɣa hyakha kha ຄາ kha haz ha raz ɣa ɣlam Kha ɣam kha kham ຄ ຳ kham hamq ham hamq ham ɣɯn Khun ɣɯn khun khɯn ຄ ນ khɯn hwn hen hwn hen ɣe ŋ aeKhng ɣe ŋ aekhng khe ŋ ແຄ ງ khe ŋ hengh he ŋ rengh ɣe ŋ kʰwa khwa kʰwa khwa kʰwa ຂວາ kʰwa sva sa swa gva kwa kʰo khx kʰo khx kʰo ຂ kʰo ho ho ho ho kʰo ŋ khxng kʰo ŋ khxng kʰo ŋ ຂອງ kʰo ŋ kong kʰo ŋ hoeng hoŋ kʰra ŋ khang kʰa ŋ khang kʰa ŋ ຂ າງ kʰa ŋ hangj ha ŋ hangj ha ŋ kʰla t khad kʰa t khad kʰa t ຂາດ kʰa t kat kʰa t gat ka t kʰa i khay kʰa i khay kʰa i ຂາຍ kʰa i kai kʰa i gai ka i kʰei ekhy kʰei ekhy kʰei ເຂ ຍ kʰei kwi kʰei gui kui kʰlut khud kʰut khud kʰut ຂ ດ kʰut hot ho t kʰut gud kut kʰun khun kʰun khun kʰun ihxahar ຂ ນ kʰun kun kʰun gun kun miesiyngphyychna ɲ sungekhiynaethndwy y esiyngphyychnaniidsuyhayipcakphasaithypccubn odyklayepnesiyng j sungepnesiyngediywknkb y twxyang4 twxyang4 ith kaideka ithyeka ithypccubn lawpccubn cwngitpccubn cwngehnuxpccubnɲi ɲi yi sxng yi ji obran yi ɲi ຍ yih ji sxng nyeih ɲei ngeih ʰɲa ɲa hya ja ຫຍ າ ɲa yaj ja nywj ɲa ʰɲaɯ ɲaɯ ihy jai ໃຫຍ ɲai yawq jaɯ ʰɲiŋ ɲiŋ hying jiŋ ຍ ງ ɲiŋ ying jiŋ nyingz ɲiŋ ɲin ɲin yin jin ຍ ນ ɲin yinz jin nyi ɲi ɲo t ɲo t yxd jo t ຍອດ ɲo t yod jo t nyod ɲo t ɲuŋ ɲuŋ yung juŋ ຍ ງ ɲuŋ yungz juŋ nyungz ɲuŋ ɲu ɲu yu immi ຍ ɲu yuz ju fangkhaw nyouz ɲou fangkhaw ɲep ɲep eyb jep ເຍ ບ ɲep yeb jep nyib ɲip miwrrnyuktephiyngsamesiyngethann idaek esiyngsamy esiyngexk aelaesiyngoth hruxekhiynaethndwy A B aela C tamladb inphyangkhepn unchecked syllable camiesiyngwrrnyuktthiepnipid 3 esiyng swnphyangkhtay checked syllable miesiyngwrrnyuktthiepnipidephiyngesiyngediyw khuxesiyngexk nxkcakxksrkhwbklathwipyang kr Khr khr khr tr pr phr kl Khl khl khl pl phl kw khw Khw aelwyngmixksrkhwbklaphiessxik 4 tw kkhux bd bd pt pht mr ml mr ml thr thr tamphlkarwicykhxngnkphasasastrphasaithkaidechn Andre Georges Haudricourt aela Li Fang Kuei pccubnsamarthhahlkthalcakphasaithkaidtangidith kaideka ithypccubn phasaaesk lawpccubn cwngitpccubn cwngehnuxpccubn bdi bdi di di di di bi bdo k bdxk do k dxk do k bjo k bjo k bdɯ an ebduxn dɯ an eduxn dɯ an bɯ an dɯ an pta k phtak ta k tak pra k ta k phja k ta k pte ŋ aephtng te ŋ aetng preŋ te ŋ phe ŋ te ŋ pte n aephtn te n aetn pren te n phe n te n pte k aephtk te k aetk prek te k phe k te k pto k phtxk to k txk pruk to k phjo k to k ptak phtk tak tk prak tak rak tak pta phta ta ta pra ta tha ta pta i phtay ta i tay prai ta i tha i ta i miesiyngsraprasm aɰ sungekhiynaethndwyimmwn i esiyngsraniidsuyhayipcakphasaithypccubn odyklayepnesiyng aj sahrbsraxun odyhlk immikhwamaetktangcakphasaithypccubn twxyang5 twxyang5 ith kaideka ithyeka ithypccubn lawpccubn cwngitpccubn cwngehnuxpccubnklaɯ klaɯ ikl klai ໄກ ໃກ kai gyawj cawj kjaɯ tsaɯ gyawj kjaɯ glaɯ khlaɯ ikhr khrai immi kaw kaɯ ikhr ihn lawz laɯ graɯ khraɯ ikhr khrai ໃຄ khai gaɯ khaɯ ikh khai bwm ໃຄ bwm khai kawq khaɯ gawq kaɯ gaɯ khaɯ ikh khai aehng ໃຄ aehng khai kawh khaɯ gawh kaɯ tɕaɯ tsaɯ ic tsai ໃຈ tsai jaw tsaɯ cawz saɯ dʑaɯ tshaɯ ich tshai ໃຊ sai cwh sɯ cawh saɯ dʑaɯ tshaɯ ich tshai ໃຊ sai cawj tshaɯ cawj tshaɯ ʔdaɯ daɯ id dai ໃດ dai nawz naɯ lawz laɯ taɯ taɯ it tai ໃຕ tai dawj taɯ dawj taɯ taɯ taɯ it it tai ໃຕ ໄຕ tai daw taɯ daw taɯ ʔbaɯ baɯ ib bai ໃບ bai mbaw baɯ ʔbaw baɯ ʔbaɯ baɯ ib bai ໃບ bai paɯ phaɯ iph phai ໃພ phai bawj paɯ faɯ faɯ if fai ໃຝ fai pawj phaɯ efamxng duael bawj paɯ efamxng duael haɯ haɯ ih hai ໃຫ hai hwj hɯ hawj haɯ ɲaɯ ɲaɯ iy yai ໃຍ ɲai yaiq ja i nyaiq ɲa i ʔdaɯ naɯ in nai ໃນ nai naw ndaw ʔdaɯ ʰlaɯ laɯ ihl lai imichlaphng ichin hlngihl hlbihl ໃຫລ ໃຫ lai lawq laɯ ephlx imtngic lawq laɯ ephlx imtngic raɯ raɯ ir rai ໄຮ hai rai rawq raɯ nair sxngirna rawq raɯ saɯ saɯ is sai saxad ໃສ sai saw saɯ saw saɯ caɯ caɯ ໃສ sai kaw kaɯ gaw kaɯ saɯ saɯ is sai ໃສ sai ŋaɯ ŋaɯ ໃງ ŋai khifun ngawq ŋaɯ singelkinna ngawq ŋaɯ singelkinna ʰɲaɯ ɲaɯ ihy jai ໃຫຍ ɲai yawq jaɯ ʰmaɯ maɯ ihm mai ໃໝ mai mawq maɯ moq mo samarthsruprabbesiyngphyychnaphasaithyekaiddngni rabbesiyngphyychna 35 37 hnwyesiyng rimfipak pumehnguxk ephdanaekhng ephdanxxn esnesiyngkk imkxng immilm p p t t c c hrux t ɕ k k imkxng milm ph pʰ th tʰ ch cʰ hrux t ɕʰ kh kʰ kxng ph b th d ch ɟ hrux d ʑ kh ɡ kkesnesiyng b ʔb hrux ɓ d ʔd hrux ɗ xy ʔj x ʔ esiydaethrk imkxng f f s s kh x h h kxng f v s z Kh ɣ nasik imkxng hm hm hn hn hy hɲ hng hŋ kxng m m n n y ɲ ng ŋ esiyngihlaelakungsra imkxng hw hw hr hr hl hl kxng w w r r l l y j siekhiyw sichmphu aelasifa khuxhnwyesiyngphyychnathicaphthnaipepnxksrklang xksrsung aelaxksrta inxnakht tamladb rabbesiyngkhangtnmikhwamsxdkhlxngknkbxksrinsilacarukphxkhunramkhaaehng nnkhux mikarichxksr kh aela Kh aeykkb kh aela kh xyangchdecn bngbxkwaphasaithyinsmythimikarsrangcarukdngklaw hnwyesiyngphyychnaehlanitxngaetktangkn nxkcakniyngxthibayidwa ehtuidwrrnyuktinphasaithyincaruksmysuokhthycungmiwrrnyuktephiyng 2 rup exkaelaoth ethann epnephraawaphasaithyekamiwrrnyuktephiyngsamesiyngethann esiyngsamyimekhiynrupwrrnyukt xyangirktam hnwyesiyng x aela ɣ nacamikarsuyhayipinxyangrwderwinsmyphrayaliith odyekidkarrwmkbhnwyesiyng kʰ aela g odysngektidcakkarichrupphyychna kh slbkb kh aela Kh slbkb kh insilacaruksmyphrayaliith bngbxkwahnwyesiyngthngsxngkhuimmikhwamaetktangknxiktxip pccubncungmikarelikichtwxksr kh aela Kh rabbesiyngwrrnyuktsamesiyngsxdkhlxngkbchnthlksninsmyxyuthyatxntn echnkarbngkhbexkothinokhlngsisuphaph inwrrnkrrmsmyxyuthyatxntnthiekhiyninokhlngsisuphaph yngimpraktwamikarichkhaexkothshruxothothsekidkhun cungsnnisthanidwarabbesiyngkhxngphasaithythiichinsmyxyuthyatxntnyngkhngepnrabbesiyngaebbekaxyu kxnthicamikarepliynaeplngkhxngrabbesiyngphasaithytxipinsmyxyuthyatxnklang xnung esiyngsra i aɰ aela i aj insmyxyuthyatxntnyngkhngrksakhwamaetktangiwidechnkn odysngektidcakkarthikhathimirupsra i aela i caimsmphskn karepliynaeplngrabbesiyngthisakhy insmyxyuthyatxntn phuththstwrrsthi 21 idekidkarepliynaeplngkhxngrabbesiyngphasaithyekakhun 3 nbepncudepliynphancakphasaithyekaipepnphasaithysmyihm odymikhntxnkarepliynaeplngdngni hnwyesiyngwrrnyuktthng 3 esiyng A B aela C idaetktwxxkepnesiyngla 2 esiyng rwmthnghmdepn 6 esiyng A1 A2 B1 B2 C1 aela C2 khunxyukbkhwamkxngkhxngesiyngphyychnatn aethnwyesiyngthiaetktwxxkmaepnkhu ehlannyngkhngmikhwamaetktangknephiynginradbhnwyesiyngyxy ethann esiyngwrrnyuktchudaerk A1 B1 aela C1 capraktinkhathimiphyychnatnepnesiyngimkxng aelaesiyngkkesinesiyng idaek p pʰ t tʰ t ɕ t ɕʰ k kʰ ʔ h f s x m n ɲ ŋ ʍ l esiyngwrrnyuktchudthisxng A2 B2 aela C2 capraktinkhathimiphyychnatnepnesiyngkxng idaek b d d ʑ g v z ɣ m n ɲ ŋ r w l j ekidkaryubrwm merger khxnghnwyesiyngphyychnatxipni esiyngkk kxng b d d ʑ g idyubrwmkbesiyngkk milm imkxng pʰ tʰ t ɕʰ kʰ esiyngesiydaethrk kxng v z idyubrwmkbesiyngesiydaethrk imkxng f s esiyngkngwan sonorant imkxng m n ɲ ŋ ʍ l yubrwmkbesiyngkngwan kxng m n ɲ ŋ w l khukhxngesiyngwrrnyuktthng 3 khu mikaraebngaeykkhwamaetktangmakkhun cnipthungradbhnwyesiyng phoneme mikaraetktwaelakarrwmkhxngesiyngwrrnyukttxip phasaithythinklangmikaraetktwaelakaryubrwmkhxngesiyngwrrnyuktthimilksnaechphaa aebngaeykidcakphasathinphakhxun idaek karaetktwkhxngesiyngwrrnyukt A xxkepnsxngesiyngthitangknrahwangphyychnaesiyngimkxngthimilm pʰ tʰ t ɕʰ kʰ h f s x m n ɲ ŋ ʍ l kbesiyngimkxngthiimmilm p t t ɕ k ʔb ʔd ʔj ʔ aelamikaryubrwmkhxngesiyngwrrnyukt B2 exk kxng aela C1 oth imkxng xikdwy cungepnehtuphlwathaimkhawa kha kb kha hruxkhawa na kb hna cungxxkesiyngwrrnyuktepnesiyngediywkninphasaithythinklang aetktangcakphasaithythinehnuxaelaxisanthimikaraetktwaelayubrwmkhxngesiyngwrrnyuktthitangipcakni cungxxkesiyngwrrnyuktkhxngthngsxngkhanitangknipdwy sahrbphasaithythinklangbangsaeniyng echn saeniyngkrungethph aelasaeniyngxyuthya epntn mikaryubrwmesiyngwrrnyukt A1 khxngphyychnaesiyngimkxng immilm p t t ɕ k ʔb ʔd ʔj ʔ kbesiyngwrrnyukt A2 khxngphyychnaesiyngkxng b d d ʑ g v z ɣ m n ɲ ŋ r w l j dwy cungepnehtuphlwathaimkhawa ka kb kha cungxxkesiyngwrrnyuktehmuxnkn esiyngsamy aetxxkesiyngwrrnyukttangcakkhawa kha sungepnesiyngctwa inkhnathiphasaithythinklangbangsaeniyng echn saeniyngsuphrrn inphuphudbangray mikarxxkesiyngwrrnyuktkhxngkhawa ka kb kha thitangknxyu nnkhuxyngimmikaryubrwmkhxngesiyngwrrnyukt A1 aela A2 dngklaw karepliynaeplngdngklawthaihphasaithykrungethphpccubnmiesiyngwrrnyuktthiaetktangkn 5 hnwyesiyng aelasaeniyngsuphrrn inphuphudbangray miesiyngwrrnyukt 6 hnwyesiyng rupaebbkaraetktwkhxngesiyngwrrnyuktthiaetktangkn khxngphasaithysaeniyngkrungethph aelasaeniyngsuphrrnburi srupidtamtarangtxipni ihesiyngwrrnyuktediywknmisiediywkn aelawrrnyuktthipraktintarangepnesiyngwrrnyuktinpccubn saeniyngkrungethph saeniyngxyuthya saeniyngkaycnburi khaepn khatayklumphyychna esiyngphyychnaedim samyedim A exkedim B othedim C srayaw DL srasn DS phyychnaimkxng milm xksrsung pʰ tʰ t ɕʰ kʰ h f s x m n ɲ ŋ ʍ l 5 2 3 2 2phyychnaimkxng immilm xksrklang p t t ɕ k ʔb ʔd ʔj ʔ 1phyychnakxng xksrta b d d ʑ g v z ɣ m n ɲ ŋ r w l j 3 4 3 4saeniyngsuphrrnburi khaepn khatayklumphyychna esiyngphyychnaedim samyedim A exkedim B othedim C srayaw DL srasn DS phyychnaimkxng milm xksrsung pʰ tʰ t ɕʰ kʰ h f s x m n ɲ ŋ ʍ l 5 2 3 2 2phyychnaimkxng immilm xksrklang p t t ɕ k ʔb ʔd ʔj ʔ 1 1phyychnakxng xksrta b d d ʑ g v z ɣ m n ɲ ŋ r w l j 1 2 3 4 3 4 wrrnyuktthi 1 5 inphasaithysaeniyngkrungethphintarang khuxwrrnyukt samy exk oth tri ctwa tamladb aemwacamikarkarepliynaeplngkhxngrabbesiyngwrrnyuktcakphasaithyekamaepnphasaithysmyihm aetxkkhrwithikhxngphasaithyyngkhngrupekhiynechnedim thaihrupekhiynaelaesiyngxanmikhwamimsxdkhlxngknkhun yktwxyangechn khawa kha kb kha thixxkesiyngwrrnyukttangkn thng thimirupwrrnyuktothechnediywkn ekidcakkarthithngsxngkhaniekhymiesiyngwrrnyuktediywkn aetmiesiyngphyychnatnthiaetktangkn khuxesiyng kh kʰ aela kh g inphasaithyeka khwamimsxdkhlxngknrahwangrupekhiynaelaesiyngxan thaihekidrabbitryangs khun odyepnrabbkarcdhmwdhmurupphyychnaxksrithythicdihrupwrrnyukthnung mikarxxkesiyngthiaetktangknidepn 2 esiyng khunxyukbrupphyychnatnkhxngkhann sungepniptamrupaebbkaraetktwaelayubrwmkhxnghnwyesiyngphyychnaaelasrakhangtn esiyngwrrnyuktinsmyxyuthya hlkthanthibngbxkthungesiyngwrrnyuktinsmyxyuthyaminxymak rabbitryangsaebbediywknkbphasaithypccubnnithukklawthungepnxyangchasudintaracindamni cakkarsubsrangesiyngwrrnyuktcaktaracindamni phbwamihnwyesiyngwrrnyukt 5 esiyng aelamikaraetktwkhxngesiyngwrrnyuktkhlaykhlungkbphasaithypccubn aetradbesiyngaelaruprangesiyngwrrnyukt contour yngkhngmikhwamaetktangcakphasaithypccubnxyuphxsmkhwr esiyngwrrnyuktsmynixacmikhwamkhlaykhlungkbsaeniyngphakyokhn wrisa kmlnawin 2546 4 phithyawthn phithyaphrn 2559 idesnxkarsubsrangrabbesiyngwrrnyuktcaktaracindamnidngtxipni 5 hnwyesiyng radbesiyngcakcindamni ethiybradbesiyngpccubnsamy klang klangexk klang thung sung kungta hrux taxyangediywoth klang tk sung tktri sung kungsung khun hrux sungxyangediywctwa sung ta khun raburadbesiyngimidchdecn rabukhwamaetktangkhxngsxngesiyngniimidchdecn aelaidesnxwarabbwrrnyuktinsmyxyuthyamirupaebbkaraetktwthitangipcakphasaithypccubn khux esiyngwrrnyuktkhxngphyangkhthimixksrta khatay esiyngsrasn kb phyangkhthimixksrtx khatay esiyngyaw miesiyngediywkn twxyangechn khawa khd kb khad ekhymiesiyngwrrnyuktediywkn sungsrupkaraetktwiddngni khaepn khataysamyedim A exkedim B othedim C srayaw DL srasn DS xksrsung 5 2 3 2xksrklang 1xksrta 3 4 3smycxmphl p phibulsngkhram dubthkhwamhlkthi phasaithysmycxmphl p phibulsngkhram insmythicxmphl p phibulsngkhram epnnaykrthmntri mikarptirupphasaithyodysphawthnthrrmaehngchatiemux ph s 2485 mikarepliynaeplngkarsakdkhamakmay karepliynaeplnghlk thisngektidmidngni tdphyychna kh Kh kh d t th th th n s s l aelwich kh kh d t th th th n s l tamladbaethn phyychna y thuktdechingxxkklayepn phyychnasakdkhxngkhathiimidmirakmacakkhabali snskvt epliynepnphyychnasakdtamaemodytrng echn xac epliynepn xad smkhwr epliynepn smkhwn epliyn xy epn hy echn xyak kepliynepn hyak elikichkhakhwbimaeth echn cring kekhiynepn cing thrng kekhiynepn sng r hn thimiidxxkesiyng xn swnihythukepliynepnsraxatamdwytwsakd echn xupsrrkh epliynepn xupskh thrrm epliynepn thm elikichsraiximmwn epliynepnsraiximmlaythnghmd elikich v vi l li epliynipichkarsakdtamesiyng echn phvks kepliynepn phruks thvsdi kepliynepn thrisdi ichekhruxnghmaywrrkhtxnxyangphasatangpraeths echnmhphphakhemuxcbpraoykh culphakhemuxcbpraoykhyxyhruxwli xthphakhechuxmpraoykh aelacaimewnwrrkhthayngimcbpraoykhodyimcaepn hlngcakcxmphl p phibulsngkhram hludcakxanachlngsngkhramolkkhrngthisxngyuti rthniymkthukykelikipodypriyay xkkhrwithiphasaithyidklbipichaebbedimxikkhrnghnung 6 khwamechuxmoyngkbphasaeywobran phasaithysubthxdmacakphasakhra ithdngedim sungsnnisthanwamicudkaenidxyuthihubekhaaeyngsitxnlang exksarcinsmyobranmikarklawthungphasathiphudkninbriewnni sungimidepnphasacinwa phasaeyw aemwaphasanicasabsuyipaelw aetrxngrxykhxngphasaniyngkhngehluxxyu imwacaepnincarukthithukkhudkhnphbinbriewnni exksarcinobranthiklawthunginbriewnni aelakhayumcakphasachnlang substratum thiimichphasaklumcin thipraktinphasacintxnit phasaithysungepnphasathimiphuphudmakthisudintrakulkhra ith thuknaipichepriybethiybkbphasaobranehlaniinechingphasasastrprawtisastr odyhwngwaphasaithyxaccamikhwamechuxmoyngbangxyangkbphasaobranincintxnit bthephlngkhxngkhnphayeruxchaweyw Song of the Yue Boatman epnhlkthanchinhnunginhlkthanephiyngimkichinthiekhiynkhuninphasadngklaw sungidrbkarthayesiyngepnxksrcinobranemux 528 pikxnkhristskrach inchwngtnkhriststwrrsthi 80 nkphasasastrchawcwng ehwy chingehwin Wei Qingwen idethiybesiyngthisubsrangcakxksrcinobraninbthephlngdngklawkbphasacwngpccubn phbwamikhwamkhlaykhlungknepnxyangying txmankphasasastrchawcin ecingcang changfang Zhengzhang Shangfang idedinrxytamehwy chingehwin aetehnwaxksrithypccubnnnyngrksaxkkhrwithithisathxnthungrabbesiynginphasaithyekainphuththstwrrsthi 18 xyu sungmikhwamkhlaykhlungkbrabbesiyngkhxngphasaithdngedim 7 cungnaesiyngthithaymacakbthephlngkhxngkhnphayeruxchaweywmaepriybethiybkbxksrithypccubn phbwamikhwamkhlaykhlungkn danlangnikhuxkarthayesiyngxyangngaycakbthephlngkhxngkhnphayeruxchaweyw aethwbnsudkhuxkhxkhwamtnchbbinxksrcin aethwthdmakhuxkarxxkesiynginphasacinobran aethwthisamkhuxkarthxdxkkhrwithiphasaithyihxyuinrupsthxksrsakl aethwlangsudkhuxkhwamhmaykhxngkhann 濫 兮 抃 草 濫ɦgraams ɦee brons tshuuʔ ɦgraamsglamx ɦee blɤɤn cɤɤ cɤʔ glamxkhla aeh ephlin ecxa ecx khlaevening ptl joyful to meet eveningOh the fine night we meet in happiness tonight 予 昌 枑 澤 予 昌 州la thjang lt khljang gaah draag la thjang tju lt kljuraa djaangh kraʔ ʔdaak raa djaangh cɛɛura chang kra dak ra chang aecwwe I be apt to shy ashamed we I be good at to rowI am so shy ah I am good at rowing 州 𩜱 州 焉 乎 秦 胥 胥tju khaamʔ tju jen ɦaa dzin sacɛɛu khaamx cɛɛu jɤɤnh ɦaa djɯɯnh saʔaecw kham aecw eyin ha chun sa sato row to cross to row slowly ptl joyful satisfy pleaseRowing slowly across the river ah I am so pleased 縵 予 乎 昭 澶 秦 踰moons la ɦaa tjau lt kljau daans dzin lomɔɔm raa ɦaa caux daanh djin ruuxmxm ra ha eca than chin rudirty ragged we I ptl prince Your Excellency acquainted knowDirty though I am ah I made acquaintance with your highness the Prince 滲 惿 隨 河 湖srɯms djeʔ lt gljeʔ sɦloi gaai gaazumh cai rɯaih graih gaʔsum ic eruxy ikhra khato hide heart forever constantly to yearn ptl Hidden forever in my heart ah is my adoration and longing sthwithyaphasaithyprakxbdwyhnwyesiyngsakhy 3 praephth 8 khux hnwyesiyngphyychna hnwyesiyngsra hnwyesiyngwrrnyuktphyychna phyychnatn phasaithymatrthanaebngaeykrupaebbesiyngphyychnakxngaelaphnlm inswnkhxngesiyngkkaelaesiyngphsmesiyngaethrk epnsampraephthdngni esiyngimkxng imphnlm esiyngimkxng phnlm esiyngkxng imphnlm hakethiybkbphasaxngkvs odythwipmiesiyngaebbthisxngkbsamethann esiyngaebbthihnungphbidechphaaemuxxyuhlng exs S sungepnesiyngaeprkhxngesiyngthisxng esiyngphyychnatnmi 21 esiyng tarangdanlangnibrrthdbnkhuxsthxksrsakl brrthdlangkhuxxksrithyintaaehnngphyychnatn rimfipakthngsxng pumehnguxk ephdanaekhng ephdanxxn esnesiyngesiyngnasik m m n n n ŋ ngesiyngkk kxng b b d d d th imkxng immilm p p t t t tɕ c k k ʔ ximkxng milm pʰ ph ph ph tʰ th th th th th th tɕʰ ch ch ch kʰ kh kh kh Kh kh esiyngesiydaethrk f f f s s s s s h h hesiyngepid w w l l l j y yesiyngrwlin r r kh aela Kh elikichaelw dngnnxacklawidwaphasaithysmyihmmiphyychnaephiyng 42 twxksr th mixyusxngesiyng khux tʰ emuxepnkhaepn aela d emuxepnkhatay phyychnasakd thungaemwaphyychnaithymi 44 rup 21 esiynginkrnikhxngphyychnatn aetinkrniphyychnasakdaetktangxxkip sahrbesiyngsakdmiephiyng 8 esiyng aelarwmthngimmiesiyngdwy eriykwa matra esiyngphyychnakxngemuxxyuintaaehnngtwsakd khwamkxngcahayip inbrrdaphyychnaithy nxkcak kh aela Kh thielikichaelw yngmiphyychnaxik 6 twthiichepntwsakdimidkhux ch ph f h x h dngnntwsakdcungehluxephiyng 36 rimfipak thngsxng pumehnguxk ephdanaekhng ephdanxxn esnesiyngesiyngnasik m m n y n n r l l ŋ ng esiyngkk p b p ph f ph t c ch s ch d t th th th d t th th th s s k k kh kh kh ʔ esiyngepid w w j y esiyngphyychnakk esnesiyng ʔ capraktechphaahlngsraesiyngsnemuximmiphyychnasakd klumphyychna aetlaphyangkhinkhahnung khxngphasaithyaeykxxkcakknxyangchdecn imehmuxnphasaxngkvsthiphyychnasakdxacklayepnphyychnatninphyangkhthdip hruxinthangklbkn dngnnphyychnahlaytwkhxngphyangkhthixyutidkncaimrwmknepnklumphyychnaely phasaithymiklumphyychnaephiyngimkiklum pramwlkhasphthphasaithydngedimrabuwamiklumphyychna thixxkesiyngrwmknodyimmisraxa ephiyng 11 aebbethann eriykwa phyychnakhwbkla hrux xksrkhwbkla rimfipak pumehnguxk ephdanxxnphyychnaediyw p p pʰ ph ph t t k k kʰ kh kh kh Khesiyngrw r r pr pr pʰr phr tr tr kr kr kʰr khr khr khresiyngepid l l pl pl pʰl phl phl kl kl kʰl khl khl w w kw kw kʰw khw khw khw Khw phyychnakhwbklamicanwnephimkhunxikhkesiyngcakkhayumphasatangpraeths idaek br br echn brxns ebrk bl bl echn blxk eblx dr dr echn draft dringk fr fr echn frkoths fri fl fl echn fluxxrin aeflt tʰr thr echn cnthra aethrketxr erasamarthsngektidwa klumphyychnaehlanithukichepnphyychnatnethann sungmiesiyngphyychnatwthisxngepn r l hrux w aelaklumphyychnacamiesiyngimekinsxngesiynginkhrawediyw karphnwrrnyuktkhxngkhakhunxyukbitryangskhxngphyychnatwaerk sra wikitara mikhumux tara hruxwithikarekiywkb phasaithy iwyakrn phasaithyebuxngtn sra esiyngsrainphasaithymatrthanaebngxxkepn 3 chnidkhux sraediyw sraprasm aelasraekin sakddwyrupsraphunthanhnungtwhruxhlaytwrwmkn duthi xksrithy sraediyw hrux sraaeth khuxsrathiekidcakthanephiyngthanediyw mithngsin 18 esiyng linswnhna linswnhlngpakehyiyd pakehyiyd pakhxsn yaw sn yaw sn yawlinyksung i i iː i ɯ u ɯː u u u uː ulinkungsung e e a eː e ɤ e xa ɤː e x o o a oː o linkungta ɛ ae a ɛː ae ɔ e aa ɔː xlinldta a a aː a sraediyw sraprasm sraprasm khuxsrathiekidcaksraediywsxngesiyngmaprasmkn ekidkareluxnkhxnglininradbsungldlngsuradbta dngnncungsamartheriykxikchuxhnungwa sraeluxn mi 3 esiyngdngni e iy iːa prasmcaksra xi aela xa ia e ux ɯːa prasmcaksra xux aela xa uea w uːa prasmcaksra xu aela xa ua inbangtaracaephimsrasraprasmesiyngsn khux e iya e uxa wa dwy aetinpccubnsraehlanipraktechphaakhaeliynesiyngethann echn ephiya epriya phwa epntn sraesiyngsn sraesiyngyaw sraekinimmitwsakd mitwsakd immitwsakd mitwsakd immitwsakd mitwsakd a 1 rr rr a a a immi i i i i i immi u u ux u i immi u u u u e a immi e a e e 2 e e v v v v ae a ae ae 2 ae ae vi vi immi o a o o l l l l e aa x x 2 x x 3 li li immi wa w w w e iya immi e iy e iy e uxa immi e ux e ux e xa e i 4 e 4 e x e i e 5 e x 6 sraekin khuxsrathimiesiyngkhxngphyychnapnxyu mi 8 esiyngdngni a am aːm am prasmcak xa m xm echn kha bangsaeniyngthinxxkesiyngyawewlaphud xam echn na i aj aːj ai prasmcak xa y xy echn ic bangsaeniyngthinxxkesiyngyawewlaphud xay echn it i aj aːj ai prasmcak xa y xy echn ihm bangsaeniyngthinxxkesiyngyawewlaphud xay echn im e a aw aːw ao prasmcak xa w exa echn eka bangsaeniyngthinxxkesiyngyawewlaphud xaw echn eka v rɯ rue ri roe prasmcak r xu ru echn vks bangkhaepliynepn ri ri echn kvsna hrux rɤː erx echnvks vi rɯː rue prasmcak r xux rux l lɯ lue prasmcak l xu lu li lɯː lue prasmcak l xux lux bangtarakwasraekinepnphyangkh imthukcdwaepnsra srabangrupemuxmiphyychnasakd camikarepliynaeplngrupsra samarthsrupidtamtarangdankhwa khathisakddwy w nnimmi ephraasakb w aetepliynipich e a aethn sra e a ae a e aa thimiwrrnyukt ichrupediywkbsra e ae x tamladb echn ephn eln aeln aewn phxn krxn khathisakddwy x r caldrupepn r immitwxx echn phr sr cr sungkcaipsakbsra o a dngnnkhathisakddwy o a r cungimmi sra e xa thimitwsakdichrupediywkbsra e x 9 echn engin epin ehy khathisakddwy e x y caldrupepn e y immiphinthuxi echn ekhy eny ely sungkcaipsakbsra e xyangirktam khathisakddwy e y caimmiinphasaithy phbidnxykha echn ethxy ethxmwrrnyukt esiyngwrrnyukt khaepn esiyngwrrnyuktinphasaithymatrthancaaenkxxkidepn 5 esiyng idaek esiyngwrrnyukt twxyangesiyng radbesiyng xksrithy sthxksrsaklhnwyesiyng esiyngsamy klang na naː naː exk kungta ta hrux taxyangediyw hna naː naː oth sung ta na hna naː naː tri kungsung sung hrux sungxyangediyw na naː naː ctwa ta kungsung hna nǎː naː khatay esiyngwrrnyuktinkhataysamarthmiidaekhephiyng 3 esiyngwrrnyukt khux esiyngexk esiyngoth aela esiyngtri odykhunxyukbkhwamsnkhwamyawkhxngsra esiyngexksamarthxxkesiyngkhwbkhukbidsrasnhruxyaw esiyngtrisamarthxxkesiyngkhwbkhukbsrasn aela esiyngothsamarthxxkesiyngkhwbkhukbsrayaw echn esiyng sra twxyangxksrithy hnwyesiyng esiyngexk sn hmk mak mak yaw hmak maːk maːk tri sn mk mak mak oth yaw mak maːk maːk aetxyangidkdi inkhayumbangkhathimiraksphthmacakphasaxngkvs khataysamarthmiesiyngtrikhwbkhukbsrayaw aelaesiyngothkhwbkhukbsrasniddwy echn esiyng sra twxyangxksrithy hnwyesiyng esiyng xngkvstri yaw mark maːk maːk Marc Markstart sa taːt sa taːt startbas ektbxl baːt ket bɔ n baːt ket bɔn basketballoth sn emkhxph meːk ʔap meːk ʔap make uprupwrrnyukt swn rupwrrnyukt mi 4 rup idaek rupwrrnyukt chuxithy sthxksr imexk maːj ʔeːk imoth maːj tʰōː imtri maːj triː imctwa maːj t ɕat ta waː karekhiynesiyngwrrnyukt thngnikhathimirupwrrnyuktediywkn imcaepntxngmiradbesiyngwrrnyuktediywkn khunxyukbradbesiyngkhxngxksrnadwy echn kha imoth xxkesiyngothehmuxn kha imexk epntn rupwrrnyuktimekhiyn xksr sung esiyngctwa esiyngexk esiyngoth twxyang kha kha kha klang esiyngsamy esiyngexk esiyngoth esiyngtri esiyngctwatwxyang pa pa pa pa pata esiyngsamy esiyngoth esiyngtri twxyang kha kha kha khakhwbkla khakhwbkla hrux xksrkhwb hmaythung phyychnasxngtwekhiyneriyngknxyutnphyangkh aelaichsraediywkn ewlaxanxxkesiyngklaepnphyangkhediywkn esiyngwrrnyuktkhxngphyangkhnncaphnepniptamesiyngphyychnatwhnakhakhwbkla xksrkhwb mi 2 chnid khux khakhwbaeth idaek phyychna r l w khwbkbphyychnatwhna prasmsratwediywkn ewlaxanxxkesiyngphyychnathngsxngtwphrxmkn khakhwbimaeth idaek phyychna r khwbkbphyychnatwhnaprasmsratwediywkn ewlaxanimxxkesiyng r xxkesiyngechphaatwhnahruxmichannkxxkesiyng epnesiyngxunip khakhwbimaeththixxkesiyngechphaaphyychnatwhna idaekphyychna c s s s khwbkb r khakhwbimaeth th khwbkb r aelwxxkesiyngklayepn siwyakrnphasaithyepnphasakhaodd khainphasaithycaimmikarepliynaeplngrupimwacaxyuinkal tense kark case mala mood hruxwack voice idktam khainphasaithyimmilingk gender immiphcn number immiwiphttipccy aemkhathirbmacakphasaphnkha phasathimiwiphttipccy epntnwaphasabalisnskvt emuxnamaichinphasaithy kcaimmikarepliynaeplngrup khainphasaithyhlaykhaimsamarthkahndhnathikhxngkhataytwlngipid txngxasybribthekhachwyinkarphicarna emuxtxngkarcaphukpraoykh knaexakhaaetlakhamaeriyngtidtxknekha phasaithymiokhrngsrangaetkkingipthangkhwa khakhunsphthcawangiwhlngkhanam lksnathangwakysmphnthodyrwmaelwcaepnaebb prathan kriya krrm wakysmphnth lksnathangwakysmphnthhruxkareriyngladbkhainpraoykhodyrwmaelwcaeriyngepn prathan kriya krrm subject verb object hrux SVO xyangidkdi inbangkrniechninkrnithimikarennkhwamhmaykhxngkrrm topicalization samartheriyngpraoykhepn krrm prathan kriya iddwy aettxngichkhachiechphaaetimhlngkhakrrmkhann echn krni ladbkha twxyangthrrmda unmarked prathan kriya krrm wwkinhyaaelwennkrrm object topicalization krrm prathan kriya hyani wwkinaelw hrux hyaeniy wwkinaelwkaryumkhacakphasaxunswnniimmikarxangxingcakexksarxangxinghruxaehlngkhxmul oprdchwyphthnaswnniodyephimaehlngkhxmulnaechuxthux enuxhathiimmikarxangxingxacthukkhdkhanhruxnaxxk phasaithyepnphasahnungthimikaryumkhamacakphasaxun khxnkhangsungmak mithngaebbyummacakphasaintrakulphasakhra ithdwyknexng aelakhamtrakulphasa odyswnmakcayummacakphasabali phasasnskvt aelaphasaekhmr sungmithngrksakhaedim xxkesiyngihm sakdihm hruxepliynkhwamhmayihm xyangidxyanghnunghruxhlayxyangrwmkn bangkhrngepnkaryummasxnkha ekidepnkhasxn khux khayxyinkhahlk mikhwamhmayediywknthngsxng echn dngcmuk odymikhawadng epnkhainphasaith swncmuk epnkhainphasaekhmr xiththivththi macak xith thi iddhi inphasabali sxnkbkhawa vth thi ऋद ध ṛddhi inphasasnskvt odythngsxngkhamikhwamhmayediywkn khacanwnmakinphasaithy imichkhainklumphasaith aetepnkhathiyummacakklumphasasnskvt prakvt odymitwxyangdngni rksarupedim hruxepliynaeplngelknxywchira bali wchir vajira wchra sns wch r वज र vajra sphth sns sph th शब द sabda sth echn sthxksr bali sth th sadda xkhni aela xkhkhi sns xkh ni अग न agni bali xkh khi aggi olk olk bali olk loka snskvt ल क olk yati yad bali yati ya ti nati esiyng ph mkaephlngmacak wephiyr macak phiriy aelamacak wiriy xikthihnung sns wir y व र य virya bali wiriy viriya phvksa hrux phvks sns w vk s व क ष vṛkṣa phsdu sns वस त vastu ws tu bali vatthu wt thu esiyng xra epliynmacak arahrdi hx ra di bali hrti harati hrti esiyng d mkaephlngmacak thrdi hx ra di bali hrti harati harati ethwda bali ethwta devata wsdu aela wtthu sns vastu वस त ws tu bali vatthu wt thu kbilphsdu ka bin la phd sns कप लवस त kapilavastu kpilws tu bali kapilavatthu kpilwt thu esiyng b mkaephlngmacak pkbilphsdu ka bin la phd sns कप लवस त kapilavastu kpilws tu bali kapilavatthu kpilwt thu bupheph aela burph bali pubba puph ph phasaxngkvs inrchsmyphrabathsmedcphraculcxmeklaecaxyuhw idmiwiwthnakartang thangethkhonolyimakmay sungthaihmikarichphasaxngkvsknxyangaephrhlay xyangirktam kidmikarbyytisphthcakphasaxngkvsepnphasaithy echn 10 prapa cakkhawa wxetxrspphlay water supply sthani cakkhawa setchn station rthynt cakkhawa rthmxetxrkhar motorcar eruxynt cakkhawa eruxmxetxr motorboat pramwl cakkhawa okhd code 11 duephimxksrithy itryangs khathimkekhiynphid phasainpraethsithy wnphasaithyaehngchati phasawibtixangxing Thai at Ethnologue 18th ed 2015 Languages of ASEAN subkhnemux 7 August 2017 3 0 3 1 Pittayaporn Pittayawat 2009a The Phonology of Proto Tai Doctoral dissertation Department of Linguistics Cornell University wrisa kmlnawin karwiekhraahrabbesiyngwrrnyuktkhxngchawkrungsrixyuthyacakesiyngecrcaokhnaelacindamni warsarsilpsastr mhawithyalythrrmsastr 3 2 28 54 https so03 tci thaijo org index php liberalarts article view 29103 Pittayawat Pittayaporn Chindamani and reconstruction of Thai tones in the 17th century Diachronica 33 2 187 219 1 ohmorng rthniym cxmphl p phibulsngkhram prawtisastrthitxngimbidebuxn Zhengzhang 1991 pp 159 168 sunykaraeplaelalamechlimphraekiyrti khnaxksrsastr culalngkrnmhawithyaly aepl prima mllikamas nrisra ckrphngs iphsaly epiymemttawthn brrnathikar phcnanukrmxxksfxrd riewxr bukhs xngkvsithy River Books 2549 hna 1041 http www thai language com ref vowels monophthong chart rachkiccanuebksa elm 26 na 786 wnthi 18 krkdakhm 128 aecngkhwamkrmrachelkhanukar eruxng kahndiheriykkhabangkhainphasaxngkvs epnkhaphasaithy khuxkhawawxetxrspphlay iheriykwaprapa khawasetchn iheriykwasthani khawarthmxetxrkhar iheriykwarthynt khawaeruxmxetxr iheriykwaeruxyntr rachkiccanuebksa wnthi 15 singhakhm 128 elm 66 na 1060 aecngkhwamkrmrachelkhanukar eruxng ihkahnderiykkhawa pramwl aethnkhathieriyktamphasaxngkvswa okhd kachy thxnghlx hlkphasaithy krungethph barungsasn 2533 nnthna rnekiyrti sthsastrphakhthvsdiaelaphakhptibti krungethph sankphimphmhawithyalythrrmsastr 2548 ISBN 978 974 571 929 3 xphilksn thrrmthwithikul aela klyartn thitikantnara 2549 karennphyangkhkbthanxngesiyngphasaithy Stress and Intonation in Thai warsarphasaaelaphasasastr pithi 24 chbbthi 2 mkrakhm mithunayn 2549 hna 59 76 sthwithya karwiekhraahrabbesiynginphasa 2547 krungethph sankphimphmhawithyalyekstrsastr Gandour Jack Tumtavitikul Apiluck and Satthamnuwong Nakarin 1999 Effects of Speaking Rate on the Thai Tones Phonetica 56 pp 123 134 Tumtavitikul Apiluck 1998 The Metrical Structure of Thai in a Non Linear Perspective Papers presentd to the Fourth Annual Meeting of the Southeast Asian Linguistics Society 1994 pp 53 71 Udom Warotamasikkhadit and Thanyarat Panakul eds Temple Arizona Program for Southeast Asian Studies Arizona State University Apiluck Tumtavitikul 1997 The Reflection on the X category in Thai Mon Khmer Studies XXVII pp 307 316 xphilksn thrrmthwithikul 2539 khxkhidekiywkbhnwywakysmphnthinphasaithy warsarmnusysastrwichakar 4 57 66 Tumtavitikul Appi 1995 Tonal Movements in Thai The Proceedings of the XIIIth International Congress of Phonetic Sciences Vol I pp 188 121 Stockholm Royal Institute of Technology and Stockholm University Tumtavitikul Apiluck 1994 Thai Contour Tones Current Issues in Sino Tibetan Linguistics pp 869 875 Hajime Kitamura et al eds Ozaka The Organization Committee of the 26th Sino Tibetan Languages and Linguistics National Museum of Ethnology Tumtavitikul Apiluck 1993 FO Induced VOT Variants in Thai Journal of Languages and Linguistics 12 1 34 56 Tumtavitikul Apiluck 1993 Perhaps the Tones are in the Consonants Mon Khmer Studies XXIII pp 11 41 aehlngkhxmulxun phasa wikitara mikhumux tara hruxwithikarekiywkb phasaithy phasaithyaelaxksrithy thi Omniglot xngkvs phcnanukrm chbbrachbnthitysthan ph s 2554 phcnanukrm phasaithyinrupaebb stardikt StarDict GoldenDict aela ABBYY Lingvoekhathungcak https th wikipedia org w index php title phasaithy amp oldid 9338170, wikipedia, วิกิ หนังสือ, หนังสือ, ห้องสมุด,

บทความ

, อ่าน, ดาวน์โหลด, ฟรี, ดาวน์โหลดฟรี, mp3, วิดีโอ, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, รูปภาพ, เพลง, เพลง, หนัง, หนังสือ, เกม, เกม